حكمت نامه پيامبر اعظم صلَّي الله عليه و آله - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١١٣
٩٢٧٧.تاريخ المدينة ـ به نقل از جابر ـ: پيامبر صلى الله عليه و آله در مسجد خَرِبه، مسجد قِبلتين (دو قبله) و مسجد بنى حرام ـ كه در دشت بود ـ ، نماز خواند.
٣ / ٥
مسجد پيامبر
٩٢٧٨.امام صادق عليه السلام : پيامبر خدا ، [ديوار] مسجد خويش را با خشت هاى چيده شده همانند ساخت. چون مسلمانان افزايش يافتند ، گفتند: اى پيامبر خدا ! كاش فرمان بدهى بر مسجد بيفزايند! فرمود: «باشد» و دستور داد بر آن افزودند و آن را با يك خشت و نيمْ خشت بنا كرد. باز هم، مسلمانان افزايش يافتند و گفتند: اى پيامبر خدا! كاش دستور بدهى مسجد را بزرگ كنند! فرمود: «باشد» و دستور داد آن را بزرگ كردند و ديوار آن را با خشت هاى به طول و عرض چيده شده، بنا كرد. سپس گرما بر آنان شدّت يافت. گفتند: اى پيامبر خدا! كاش دستور مى دادى سايه بانى بر مسجد مى زدند! [پيامبر صلى الله عليه و آله ] دستور داد تا ستون هايى از تنه درخت خرما بر پا كردند و سپس چوب هاى پهن، شاخ و برگ خرما و اِذخِر [١] بر آن افكندند و در آن به سر بردند، تا آن كه باران ها به آنان رسيد و از مسجد بر آنان مى چكيد. گفتند: اى پيامبر خدا ! كاش فرمان دهى مسجد را گِل اندود كنند! فرمود: «نه؛ بلكه سايه بانى همچون سايه بان موسى» و چنين بود، تا آن كه پيامبر خدا از دنيا رفت. ديوار مسجد، پيش از آن كه سايه بان بر آن بزنند، به اندازه قامت بود. هر گاه كه سايه به اندازه يك ذراع ـ كه به اندازه آغل بُز بود ـ مى رسيد، [پيامبر صلى الله عليه و آله ] نماز ظهر را مى خواند. وقتى سايه دو برابر آن مى شد، نماز عصر را مى خواند.
[١] . نوعى گياهِ خشك سبز، گورگياه (فرهنگ لاروس).