كسانى داراى اين توانمندى هستند كه داراى ديده بصيرت باشند و اعماق جانشان با نور بصيرت ، روشن شده باشد. اين نورانيت ، علاوه بر اين كه شناخت سنّت صحيح را براى پژوهشگر آسان مى سازد ، زمينه ساز قدرت استنباطِ درست احكام الهى از قرآن و سنّت نيز هست و اين ، همان نيروى قدسى الهى است كه از نگاه شهيد ثانى ، علاوه بر فقه و اصول و ساير علوم مقدّماتى ، شرط استنباط احكام است. [١] ايشان ، پس از تبيين اقسام علوم شرعى و ترتيب لازم براى تحصيل آن ، تنها آموزش علوم مقدّماتى اجتهاد را براى استنباط احكام و ردّ فروع بر اصول ، كافى نمى داند و مى نويسد : ولا يكفى ذلك كلّه إلاّ بهبة من اللّه تعالى إلهيّة وقوّة منه قدسيّة توصله إلى هذه البغية ، وتبلّغه هذه الرتبة ، وهى العمدة فى فقه دين اللّه تعالى ، ولا حيلة للعبد فيها ، بل هى منحة إلهيّة ونفحة ربّانيّة يخصّ بها من يشاء من عباده ، إلاّ أنّ للجدّ والمجاهدة والتوجّه إلى اللّه تعالى ، والانقطاع إليه أثرا بيّنا فى إفاضتها من الجناب القدسى : «وَ الَّذِينَ جَـهَدُواْ فِينَا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنَا وَ إِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِينَ» [٢] . [٣]

[١] شيخ زين الدين بن على عاملى ، معروف به شهيد ثانى (٩١١ ـ ٩٦٥ ق) ، در كتابش شرح اللمعة (ج ٣ ص ٦٦) ، در بيان شرايط افتا مى نويسد : « ... آرى! با همه اين احوال ، فرد بايد از نيروى ارجاع فروع به اصول ، و استنباط فروع از اصول ، برخوردار باشد . اصل مهم در اين زمينه همين است ؛ و گرنه ، تحصيل اين مقدّمات در روزگار ما ، به سبب كثرت تحقيقات علما و فقها در اين باب ، آسان شده است . آن قوّه استنباط و اجتهاد هم در دست خداوند متعال است و او ، آن را به هر يك از بندگانش كه بخواهد و مصلحت بداند ، عطا مى كند . البته مجاهدت و ممارست ، تأثير بسيارى در كسب اين قوّه دارد . «و آنان كه در راه ما مجاهده كنند ، هر آينه ، ما راه هايمان را به ايشان مى نمايانيم» » .[٢] عنكبوت : آيه ٦٩ .[٣] منية المريد : ص ٣٨٧ .