حكاية قول الطائفة التى ردّت الأخبار كلّها . نقل گفتار گروهى كه همه اخبار را رد كردند . [١] اين ديدگاه ، هر چند در تاريخ اسلام ، حتّى در ميان اهل سنّتْ دوام نياورد ، امّا اخيرا طرفدارانى پيدا كرده است. [٢]

نقد ديدگاه نخست

بطلان اين نظريه ، نياز چندانى به برهان ندارد؛ زيرا با اندكى تأمّل ، روشن مى شود كه ملاحظات سياسى ، مبناى اصلى آن بوده است ، نه باورهاى علمى و دينى . در عين حال ، دلايل ذيل ، بطلان اين ديدگاه را روشن مى سازد:

١. اجتهاد در برابر نصّ قرآن

نظريّه بى نيازى قرآن شناسى از سنّت ، در مقابل آياتى است كه پيامبر خدا را مبيّن و مفسّر وحى معرّفى كرده و اطاعت از ايشان را مانند اطاعت از خداوند ، واجب نموده اند . آياتى از قرآن ، تأكيد دارند كه اين كتاب ، روشن و روشنگر همه چيز است ، مثل : «لَّقَدْ أَنزَلْنَآ ءَايَـتٍ مُّبَيِّنَـتٍ . [٣] تحقيقا آياتى روشنگر را فرو فرستاديم» .

[١] الاُم : ج ٧ ص ٢٧٣ .[٢] در سال ١٩٠٦ م ، دكتر محمّد توفيق صدقى ، با نگارش مقاله اى با عنوان «الإسلام هو القرآن وحده» ، به اين موضوع ، دامن زد (مجله المنار ، مجلّد نهم ص ٥١٥ . نيز ، ر.ك : همان ص ٦١٠ ، ٦٩٩ ، ٩٠٦ : مقالاتى كه در نقد اين رأى نوشته شده است). سپس در هند و پاكستان ، گروهى با عنوان «القرآنيون» ، شكل گرفت (در اين زمينه ، ر.ك : القرآنيون وشبهاتهم حول السنّة ، خادم احسان الهى بخش ، مكّه : مكتبة الصدّيق ، ١٤٢١ق/ ٢٠٠٠ م ، دوم ؛ تدوين السنّة النبويّة ، محمّد بن مطر الزهرانى ، ص ٤٦ ـ ٦٤ ؛ دفاع عن القرآن الكريم ، السيّد محمّد رضا الجلالى ، ص ١٧ ـ ٢٦) .[٣] نور : آيه ٤٦ .