مبانى علم سياست - جمالی، حسین - الصفحة ٦٧
بيشتر بپردازند.
ب- تنبيه (قدرت تنبيهى)
تنبيه از متداولترين شيوههاى اعمال قدرت در گذشته و عصر حاضر بشمار مىرود.
عموم مردم تنها اين گروه از صاحبان قدرت را داراى قدرت واقعى مىدانند. به عبارت ديگر، قدرتمندان افرادى هستند كه ابزارهاى تنبيه و مجازات را در دست دارند.
قدرت ناشى از اين شيوه را «قدرت تنبيهى» مىگويند. در اين شيوه، فرد به اجبار تسليم صاحب قدرت مىشود، زيرا اگر تن به اطاعت ندهد، به مجازاتى سنگين دچار مىشود، از اين رو، تصور مجازات و خشونت، فرد را به اطاعت و تسليم وا مىدارد.
از خصوصيات مشترك هر دو نوع قدرت تنبيهى و تشويقى يكى اين است كه فردى كه به تسليم درآمده از اطاعت خود آگاهى دارد كه در يكى بر اثر اجبار و فشار و در ديگرى با پرداخت پاداش تحقق يافته است. «١» اقناع (قدرت اقناعى)
قدرت اقناعى از طريق تغيير عقيده اعمال مىشود. ترغيب، تبليغ، آموزش و پرورش و ديگر اقدامات مناسب اجتماعى كه طبيعى، مستدل و به حق جلوه مىكنند، موجبات تسليم و رضاى افراد به اراده شخص يا اشخاص ديگر فراهم مىآوردند. اين شيوه موجب «قدرت اقناعى» مىشود. «٢» منابع قدرت منابع قدرت، عواملى هستند كه قدرت از آنها سرچشمه مىگيرد. اگر اين منابع در اختيار صاحب قدرت نباشند، او به هيچ وجه نمىتواند اعمال قدرت كند.
اين منابع عبارتند از:
١- مالكيت مالكيت، يكى از منابع مهم قدرت است كه بيشترين رابطه را با قدرت تشويقى دارد.