مبانى علم سياست - جمالی، حسین - الصفحة ٨٩
ظاهر آزادى و بىغل و غش، برگزيده مىشوند و براى مدتى معيّن در چارچوب وظايف و اختيارات قانونى، اعمال قدرت مىكنند. اين رژيمها بر اساس اصول دموكراسى اداره مىشوند و عمدهترين اصول دموكراسى نيز «نحوه انتخاب زمامداران» است كه در جوامع دمكراتيك به شيوه «انتخابات عمومى» انجام مىپذيرد.
٣- رژيمهاى مختلط:
رژيمهاى مختلط، رژيمهايى هستند كه شيوههاى تعيين حاكمان سياسى در آنها تا حدودى آميزهاى از استبدادى و دموكراتيك است. اگر چه اين نوع از رژيمها، بيشتر، در سير تاريخ تحّول حكومتهاى استبدادى به دموكراتيك به منصه ظهور رسيدهاند، امّا در دنياى كنونى نيز، بسيارى كشورها داراى چنين رژيمهايى هستند. سيستم انتخابات و رأىگيرى، هر چند، در شكل ظاهرى در جامعه اجرا مىگردد اما يكباره در كشورى با صورتبندى «جمهورى»، رئيس جمهورى ما مبانى علم سياست ١٠٠ ٣ - كيفيت قوانين اسلام ص : ٩٩ دامالعمر ظهور مىكند. اين گونه رژيمها، در نهايت، به رژيمهاى استبدادى گرايش پيدا كرده يا بدان تبديل مىشوند.
ب- تفكيك قوا اصل تفكيك قوا به مطالعات و بررسىهاى «منتسكيو»، نويسنده كتاب «روح القوانين»، درباره حكومت انگلستان بر مىگردد. او در بررسى سيستم سياسى انگليس به چگونگى تقسيم وظايف و تفكيك قواى عمومى كشور اشاره كرده و مسأله استبدادى نبودن هيأت حاكمه اين كشور را ناشى از همين امر مىداند. منتسكيو تنها راه حفظ آزادى و جلوگيرى از ديكتاتورى را طريق تفكيك قوا بيان كرده و بر اين اساس، سه قوه «مجريه، مقننه و قضائيه» را كه هر يك وظايف و اختيارات معين داشته باشند، پيشنهادمىكند. «١» اجراى تفكيك قوا، در عمل، رژيمهاى مختلفى را شكل داد كه تقسيم بندى زير تا حدودى نشان دهنده رژيمهاى سياسى از اين نقطه نظر است.