مؤسسات و شركتهاى خصوصى در خارج از كشور تنها با اجازه رسمى دولت امكان پذير است. وزارت خارجه با كسب اطلاعات و گزارشها از جهان خارج و كارگزاران اجرايى، نقش عمده‌اى در اين ميان به عهده دارد. به هر حال، دولت و نهادهاى وابسته به آن، قدرتمندترين نيروهاى سياسى در عرصه تصميم‌گيرى مى‌باشند.
پارلمان در زمينه‌هاى تصويب لايحه بودجه، قراردادهاى خارجى و خطمشى‌هاى حاكم در تصميم‌گيرى عمومى كشور دخالت مى‌كند. نمايندگان مجلس، هر موضوعى كه با اهميت تلقى شده و در سرنوشت عمومى كشور دخيل باشد، به بحث و بررسى گذاشته و اتخاذ تصميم مى‌كنند.
٣- احزاب سياسى‌ احزاب در كشورهاى دموكراسى كه فعاليت آزاد دارند، اهميت ويژه‌اى در عرصه سياستگذارى و تصميم‌گيرى دارند. حزب اكثريت و برنده انتخابات، خطمشى‌هاى نظام و دولت را بر مبناى برنامه‌هاى از قبل اعلامى شده خود، تنظيم و اجرا مى‌كند. به طور مثال، با روى كار آمدن حزب كارگر در انگلستان يا حزب دموكرات در آمريكا، سياستهاى داخلى و خارجى بر اساس نقطه نظرات حزب حاكم، تدوين و به مرحله اجرا در مى‌آيد.
احزاب مخالف نيز با اعلام برنامه‌هاى خود و تأثير بر افكار عمومى، به نحو غير مستقيم، در تصميم‌گيريها، مشاركت مى‌جويند. نقش احزاب مخالف بويژه به هنگام بحرانهاى سياسى، اجتماعى و اقتصادى مهم است؛ زيرا آنها سعى در اشتباه جلوه دادن راه‌حلهاى حزب حاكم دارند، در حالى كه با ارائه طرحها و پيشنهادهاى جديد، افكار عمومى را همراه خود مى‌كنند.
نقش حزب در كشورهاى تك حزبى به مراتب پيش از كشورهاى چند حزبى است.
دولتهاى در بلوك شرق (سابق)- اتحاد جماهير شوروى (سابق)، لهستان، يوگسلاوى، بلغارستان، كوبا و ...- بكلى در اختيار حزب كمونيست بودند. حق فعاليت آزاد، تنها از آن حزب كمونيست بوده و قدرت سياسى نيز به آن تعلق داشت. از اين رو، تصميماتى كه‌