درس يازدهم: ملّت (١)
مردم دنياى معاصر به ملّتهايى تقسيم شده‌اند كه به وسيله مرزهاى جغرافيايى و سياسى از يكديگر متمايز مى‌شوند. اين پديده كه تا حدودى نو ظهور است، منعكس كننده يك ايدئولوژى و آرمان سياسى به نام «ناسيوناليسم» مى‌باشد. بررسى نظرى و تاريخى «ملّت» و «ارتباط آن با ناسيوناليسم» در اين درس ارائه مى‌شود.
تعريف ملّت‌ ملّت عبارت است از:
«دستجات و گروههاى انسانى كه به وسيله عناصر مختلف در نظام تاريخى (زمان)، جغرافيايى (مكان)، و اقتصادى (فعاليت براى ادامه حيات) و احياناً عناصر زبانى و نژادى وحدت يافته‌اند. اين عناصر عينى مشهود، موجب پيدايش آمال، آرزوها و سرنوشت مشترك گرديده است.» «١» مفهوم ملّت در برگيرنده عوامل مادى، روانى و تاريخى است كه در عصر جديد، پايه‌گذار «دولت- كشور» يا «دولت- ملّت» گرديد. به عبارت ديگر، عنصر مردم و جمعيت، به عنوان يك ركن در عوامل متشكّله دولت، در تحول تاريخى به «ملّت» تبديل شد كه موجد «دولت ملّى» شد؛ دولتى كه مبناى آن، حاكميت تفويض شده از جانب ملّت بود.
ملّت يك پديده تاريخى- سياسى است. اين پديده در عصر انقلابات صنعتى و