دانش اجتماعى(2) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٤٠
خلاصه واژه فاشيسم از كلمه ايتاليايى فاشيو يا فاشيمو گرفته شده است و به معنى دسته مىباشد. منظور از فاشيسم نوعى نظام سياسى خاص است كه پس از جنگ جهانى اوّل در كشورهاى ايتاليا و آلمان به وجود آمد.
جنبش فاشيسم و دولتهاى فاشيستى بطور معمول در جوامع سرمايهدارى پيشرفته، ظهور مىكنند. در اين جوامع به دليل ترس از گسترش كمونيسم و جنبشهاى كارگرى، طبقات حاكم بر جامعه از يك سو و تودههاى مردم كه جزو طبقه متوسط هستند از سوى ديگر، با جنبش فاشيسم متحد مىشوند.
جنبش فاشيسم همچنين در كشورهايى ايجاد مىشود كه داراى نظام سياسى دموكراتيك ناپايدار هستند. دولتهاى فاشيستى پس از به قدرت رسيدن به مخالفت با دموكراسى مىپردازند.
بحران اقتصادى در جوامع پيشرفته سرمايهدارى، مناسبترين زمينه براى رشد جنبشهاى فاشيستى است، چنان كه دولتهاى فاشيستى در كشورهاى ايتاليا و آلمان پس از وقوع بحرانهاى اقتصادى به قدرت رسيدند.
مهمترين ويژگيهاى مكتب فاشيسم عبارتند از: نظاميگرى و ستايش از جنگ، ملىگرايى و تاكيد بر عظمت و افتخارات گذشته، نژاد پرستى و تلاش براى تسلط بر همه مردم جهان، دولتمدارى و عقيده به اطاعت بدون چون و چرا از دولت، به وجود يك رهبر قدرتمند كه از اختيارات مطلق برخوردار است و سرانجام، يهود ستيزى و دشمنى با قوم يهود كه از مشخصههاى ويژه فاشيسم آلمان است.
پرسش ١- منظور از فاشيسم چيست؟
٢- زمينههاى اجتماعى پيدايش فاشيسم را بيان كنيد.
٣- به نظر شما آيا رژيم بعثى عراق يك حكومت فاشيستى است؟
٤- زمينههاى اقتصادى پيدايش فاشيسم را شرح دهيد.
٥- دو ويژگى از ويژگيهاى فاشيسم را توضيح دهيد.