دانش اجتماعى(2)

دانش اجتماعى(2) - جمعی از نویسندگان - الصفحة ١٣٧

مى‌آورد. به عنوان مثال نخستين موج جنبشهاى فاشيستى پس از جنگ جهانى اوّل كه كشورهاى اروپايى از نظر اقتصادى در وضع بدى به سر مى‌بردند، شكل گرفت كه منجر به پيروزى حزب فاشيست ايتاليا و انجام يك كودتاى ناموفق از سوى ناسيونال سوسياليستهاى آلمان گرديد؛ امّا اين موج با ايجاد رونق اقتصادى از سال ١٩٢٤ به بعد، فروكش كرد. با آغاز ركود بزرگ اقتصادى در سالهاى پس از ١٩٢٩ بود كه زمينه مناسب براى به قدرت رسيدن هيتلر در سال ١٩٣٣ فراهم شد. «١» علت اصلى پيروزى فاشيسم در دو كشور ايتاليا و آلمان را مى‌توان در اين امر دانست كه اثرات تخريبى جنگ جهانى اوّل بر اقتصاد اين دو كشور، بسيار محسوس‌تر از ساير كشورها بود. شكست آلمان در جنگ و محكوم شدن اين كشور به عنوان مسؤول جنگ، باعث تحميل غرامت سنگينى بر اقتصاد آن كشور شده بود. بنابراين آلمان با بحران اقتصادى مضاعف روبه‌رو بود. «٢» در ايتاليا نيز بر اثر جنگ، كارگران بى‌كار شده بودند و اعتصاب و شورش همه جا را فرا گرفته بود و روستاييان به تصرف اراضى در نواحى كشاورزى مشغول بودند. «٣» علت اصلى موفّقيت دولتهاى فاشيستى در دو كشور ايتاليا و آلمان را نيز بايد در موفّقيت آنها در حل بحرانهاى اقتصادى جستجو كرد. موسولينى توانست با ايجاد يك رشته سازمانهاى جديد كارگرى و وضع قوانين خاص كه تا حدودى نظم اقتصادى از دست رفته را اعاده مى‌كرد و نيز اجراى پروژه‌هاى بزرگ اقتصادى، بسيارى از مشكلات را حل كند. در آلمان نيز هيتلر موفق شد براى شش ميليون بى‌كار شغل ايجاد كند و وضع اقتصادى آلمان را بهبود بخشد. «٤» ويژگيهاى فاشيسم‌ مكتب فاشيسم داراى ويژگيهاى متعدّدى است كه در اينجا به مهمترين آنها اشاره‌