شهادت خود و يارانش، كه به غلط، آن را شكست نظامى پنداشته بودند، نتيجه ديگرى داد؛ معلوم شد با كشتن بنى‌هاشم، نتوانسته‌اند بر آن‌ها غلبه كنند و پيروزى حقيقى را نصيب خويش گردانند، چنان كه عبدالملك مروان- پادشاه معروف اموى- به حجاج، استاندارش در حجاز، ضمن دستورى، توصيه كرد:
مرا از خون‌هاى خاندان ابوطالب دور بدار؛ زيرا به چشم ديدم كه (آل حرب فرزندان ابوسفيان) چون بر آنان تاختند، نصرت نيافتند. «١»
اثر جهاد امام بر افكار عمومى هم چنان هوش و حواس هيأت حاكمه را بر خود مشغول داشته و به چاره‌جويى براى ترميم خسارات و لطمات وارده واداشته بوده بنابراين، تدابيرى اتّخاذ كردند تا اوّلًا، دامن يزيد را از جنايات كربلا پاك نمايند و ثانياً مسؤوليّت آن را به دوش ديگرى بيفكنند؛ زيرا به هر حال، اين تجاوز و جنايت را مسؤولى بوده است.
بدين منظور، در دو زمينه تلاش شد: نخست براى تبرئه يزيد و دوم براى انتقال بار مسؤوليّت جنايت از دوش او به ديگرى. به عنوان مثال، برخى روايات تاريخى حاكى از گريه و اظهار تأسف يزيد به هنگام رسيدن كاروان اسيران و سرها است همچون اين روايت طبرى كه مى‌نويسد: يزيد پس از شنيدن گزارش مخفر بن شعلبه، نگهبان كاروان اسيران، به او دشنام داد. «٢» يا اين روايت او كه هر دو مقصود را بر مى‌آورد: وقتى هيأت اعزامى ابن‌زياد گزارش طف را به يزيد داد، اشك در چشمانش حلقه زد و گفت:
«بدون كشتن حسين هم از فرمان‌بردارى شما رضايت داشتم. خدا پسر سميه (ابن زياد) را لعنت كند، به خدا اگر كار وى به دست من بود، مى‌بخشيدمش،