مرگ معاويه بارقه اميدى براى مسلمانان بود كه خود را از سلطه دودمان اموى كه از آغاز تا انجام اين حكومت، نسبت به اسلام، پيامبر صلى الله عليه و آله و اهل‌بيت او عليهم السلام عناد و كينه داشتند و كم‌ترين صلاحيّتى براى زعامت و رهبرى جهان اسلام در وجودشان نبود، بيرون آورند. در اين زمان بود كه تمام چشم‌ها و اميدها به سوى خاندان و وارثان پيامبر صلى الله عليه و آله دوخته شد. در آن عصر آنان شخصيّتى والاتر از امام‌حسين عليه السلام، سبط گرامى رسول خدا صلى الله عليه و آله سراغ نداشتند. او نيز برحسب وظيفه و براى اداى تكليف، آماده قيامى باشكوه شد.
قيام امام‌حسين عليه السلام در آغاز سال ٦١ ه. ق در سرزمين كربلا به وقوع پيوست. تاريخ، ماجراى اين انقلاب را ثبت كرده است. اين قيام جهان اسلام را چنان تكان داد و تحّولى عظيم در مسلمانان به وجود آورد كه علاوه بر ابعاد مهمّ و نتايج ثمربخش آن كه تا قيامت به عنوان حماسه‌اى بزرگ و جاويد باقى خواهد ماند، سير تاريخ اسلام، بلكه بشريّت را نيز تغيير داد و حق و باطل را از هم جدا ساخت.
اين نكته قابل توجّه است كه تمام نهضت‌هاى به حقّى كه در جهان اسلام پس از شهادت امام‌حسين عليه السلام به وجود آمده، خمير مايه اصلى‌اش ياد و خاطره قيام عاشورا و شور و شعورهاى ناشى از آن بوده و خواهد بود.
حادثه عظيم عاشورا همانند مشعلى فروزان، فراراه تاريخ اسلام مى‌درخشد و عامل بيدارى مسلمانان و الهام بخش همه نهضت‌هاى رهايى بخش و اصيل اسلامى است امّا به حق مى‌توان ادعا كرد كه تشيّع به عنوان مكتبى اصيل و نشأت گرفته از اساس اسلام پس از قيام امام‌حسين عليه السلام حالت‌