تكامل و طهارت روح (ترجمه التمحيص) - اسكافى، محمد بن همام؛ مترجم عبدالله صالحي - الصفحة ١٦٧ - ٩ - باب في أخلاق المؤمنين و علامات الموحدين
رنجور گردانده، كه چون نگاه كنندهاى ايشان را بنگرد گمان كند كه مريضند با اينكه هيچ نوع مريضى در وجودشان نيست، و گويند كه ديوانه شدهاند، با اين كه امر عظيمى ايشان را مبهوت نموده است.
چون عظمت خداوند و قدرت حاكميّت و سلطه او را به ياد آورند، با آنچه كه ياد مرگ و سختىهاى قيامت ايشان را مبهوت گردانده، دلهايشان را روشنايى بخشد و خوابهايشان را سبك گرداند، عقلشان مات و مبهوت گردد، پوست بدنشان به لرزه افتد. و چون از آن بدَر آيند، به سوى خدا براى اعمال پاكيزه مبادرت جويند كه خدا اعمال قليل را نمىپسندد و پاداش زياد از او نمىطلبند، ايشان هميشه خود را متهم و مديون مىدانند و نسبت به اعمالشان دلباختهاند، اگر يكى از ايشان تزكيه شود بترسد از آنچه كه پيرامونشان گفته شود؛ و گويد: من به درون خويش آشناترم و خداى من از من به من آشناتر است، خداوندا! مرا بر آنچه كه در بارهام مىگويند مؤاخذه مگردان و مرا بهتر از آنچه در بارهام گمان دارند قرار دِه و آنچه را كه از من نمىدانند بيامرز، زيرا كه تو بر غيب دانايى و پوشاننده عيوبى.
پس بعضى از نشانههاى ايشان آن است كه برايش نيرويى در ديندارى، تدبير در برخورد با ملايمت، اعتماد در يقين، حريص بر علم، آگاهى در فقه و مسايل، دانش در برد بارى، دلسوزى در تامين هزينه، تجارت و كار با رفق و مدارا، صرفه جويى در رسيدن به بىنيازى، خاشع در عبادت، نكويى در تنگدستى، صبر در سختىها، مهربانى با كينه توزان، انفاق بجا و بحق، رفاقت و مدارا در كار و كسب، جستوجو از راه حلال، شادى در هدايت، دورى از طمع، نيكويى در مسير استقامت، پناهندگى هنگام آرزوهاى نفسانى، در او مىبينى.
تعريف نادانان مغرورش نسازد، شمارش اعمال و كردارش او را رها و يَله نگذارد، در كردار خويش با حوصله باشد، اعمال و كردار پسنديده را انجام دهد.
او در حالتى روز را به پايان رساند كه ترسناك و همّتش شكرگزارى باشد، شب را با دعا و تسبيح به صبح آورد، شب را با ترس بيتوته كند و آنرا با دلهره شادى و