فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٣٢٣ - احكام وقت نمازهاى واجب يوميه

ركعت را در وقت بخواند، و هواپيما دور بزند و به محل اول برگردد، و ركعت آخر نمازش در خارج وقت واقع شود، نمازش اداء و صحيح مى‌باشد.

٤٠- اگر كسى با هواپيمايى مسافرت كند كه مانند سفينه‌هاى فضائى سرعت حركت آن يك برابر سرعت حركت زمين باشد، و از طرف شرق به سوى غرب حركت كند، و مدتى به دور زمين بگردد، واجب است در هر بيست و چهار ساعت نمازهاى پنج‌گانه خود را در وقتش بجا آورد؛ و اگر سرعت هواپيما دو برابر سرعت زمين باشد، يعنى در هر دوازده ساعت يكبار دور زمين را از طرف شرق به طرف غرب بپيمايد، ظاهراً در اين صورت نمازها به تكرار وقت تكرار مى‌شوند، يعنى در هر فجر و زوال و غروب نماز صبح و نماز ظهر و عصر و نماز مغرب و عشاء را بايد بخواند؛ و اگر سرعت حركت هواپيما بسيار زياد باشد، به حدى كه در هر سه ساعت يا كمتر از آن يكبار به دور زمين بگردد، در اين صورت مشكل است كه گفته شود واجب است نمازها را در موقع هر فجر و زوال و غروب بجا آورد؛ بلكه احتياط واجب آن است كه در هر بيست و چهار ساعت يكبار نمازهاى پنج‌گانه را با رعايت فجر و زوال و غروب بجا آورد، وهمچنين است اگر هواپيماى مزبور از طرف غرب به سوى شرق در حركت باشد.

٤١- اگر مكلّف در جايى باشد كه مثلًا چهار ساعت روز و بيست ساعت شب است، چون چهار ساعت مذكور مانند روزهاى معمولى طلوع فجر و زوال و غروب دارد، بنابر اين مكلف بايد راجع به نماز با چهار ساعت معامله روزهاى متعارف و با بيست ساعت معامله شبهاى متعارف نمايد.

٤٢- اگر مكلّف در محلّى باشد كه شش ماه روز و شش ماه شب است، چنانچه بتواند به جايى برود كه نماز را در وقتش بجا آورد، واجب است هجرت كند؛ و چنانچه نتواند هجرت كند، بايد در بيست و چهار ساعت نمازهاى پنج‌گانه را بجا آورد؛ و بنابر احتياط بايد نماز و روزه را در آنجا طبق اوقات بلاد متوسطه بجا آورد؛ و در تعيين بلاد متوسطه هم مخير است.[١]

[١] - مراد از بلاد متوسطه جاهايى است كه شب و روز آنها در طول سال زياد با هم تفاوت نداشته باشد، مانند مكّه و ايران و عراق و ....