تصويرى از حكومت اسلامى در افغانستان - محسنى، شيخ محمد آصف - الصفحة ٤ - مقدمه

تحولات بوده است كه رنسانس و تجديد حيات اروپا، اعلاميه جهانى حقوق بشر و شهروند، انقلاب كبير فرانسه و دهها بكله صدها حادثه مهم جهانى ديگر را بايد در آثار علما و انديشمندان هر زمان جستجو كرد.

با مرور به تاريخ سياسى و خردگرائى قبل از جنگ جهانى دوم به آثار دانشمندان چون كتاب (شهريار) اثر ماكياول (قرارداد اجتماعى) اثر روسو (روح القوانين) اثر منتسكيو (فرهنگ زيربناست) اثر ريموند ويليام (دوزخيان زمين) اثر فرانس قانون و آثار علما چمبرلين، دوركيم گرام شيت، اسپنسر و ماكس وبر و ... برمى‌خوريم كه در تحولات اجتماعى و سياسى بسيار مؤثر بوده است همچنان كتابهاى ديگر پس از جنگ جهانى دوم با ديدهاى انتقادى چون امپرياليسم، جعبه تصوير انواع امپرياليسم (مراحل امپرياليسم) اثر يوهان گالتونيك (جابجايى قدرت) اثر تافلر، (تكاپوى جهانى، كنترول فرهنگ) هركدام در جهت بيدارى ملت‌ها نقش بسزائى داشته است. همينطور تأليفات و آثار انديشمندان بزرگ اسلام و جهان سوم در قرون معاصر در جهت بيدارى ملل شرق زمين و شكل‌گيرى نهضت‌هاى آزادى‌بخش نقش مؤثرى داشته است.

شكل‌گيرى نهضت‌هاى عدم تعهد، ملى شدن صنعت نفت، استقلال سوريه، لبنان، هند، پاكستان، چين، اندونزى، كودتاى جمال عبد الناصر، استقلال كوبا، انقلاب الجزاير و بالاخره پيروزى انقلاب اسلامى ايران را بايد در آثار و كتب دانشمندان و جهت‌دهى خردمندانه رهبران جستجو كرد. و بايد اذعان نمود كه در ميان اين كتب آثار گرانبهاى مرجع بزرگ جهان اسلام حضرت امام خمين (قدس‌