دانشنامه امام مهدى بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ١١٠ - ٣ آيات تطبيق شده بر ياران امام مهدى(عج)

استناد احاديثِ ياد شده و تطبيق آنها بر قيام جهانى امام مهدى عليه السلام، نياز به بررسى دقيق و همه‌جانبه آنها دارد.

٣. آيات تطبيق شده بر ياران امام مهدى (عج)[١]

قرآن كريم در يك دوره زمانى خاص و با توجّه به شأن نزول هر دسته از آيات در وقايع مختلف، نازل شده‌است. اين آيات، گاه به مدح كسانى و گاه به ذمّ كسانى (با توجّه به وجود صفات خاصّى در آنها) پرداخته‌اند؛ امّا قطعى است كه وجود همان صفات در افراد ديگر، موجب مى‌گردد كه اين مدح‌ها و ذم‌ها شامل آنان نيز شود.[٢]

در احاديث اهل بيت عليهم السلام به همين روش و با اين مبنا، به صراحت، آيات قرآنى بر اهل بيت عليهم السلام و انصار ايشان و نيز بر دشمنان ايشان، تطبيق شده‌اند. اصل اين مبنا به عنوان يك قاعده در احاديث تفسيرى پذيرفته و شناخته شده است و با عنوان «قاعده جرى و تطبيق» از آن ياد مى‌گردد. اين قاعده مستندات قرآنى و حديثى دارد.[٣]

در احاديث، اين تطبيق در مواردى در باره امام مهدى عليه السلام و اصحاب ايشان، انجام گرفته است. آياتى كه در احاديث، به خود امام مهدى عليه السلام تطبيق شده‌اند، گذشت؛ امّا در باره اصحاب آن امام- كه به عنوان نيكان روزگار خود، به يارى ايشان خواهند شتافت-، مى‌توان گفت كه اوصاف و عملكرد آنها، مصداق آياتِ بيانگر سنّت الهى است.

در باره اصحاب امام مهدى عليه السلام با سه دسته از روايات در تطبيق، رو به رو هستيم:

دسته اوّل: اصحاب امام مهدى عليه السلام ذخيره الهى هستند كه خداوند در زمان مقرّر،

[١]. اين قسمت از اين تحليل به قلم پژوهشگر ارجمند حجة الاسلام والمسلمين جناب آقاى رحمان ستايش نگارش يافته است.

[٢]. الميزان: ج ١ ص ٤٢.

[٣]. ر. ك: شناخت‌نامه قرآن.