علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٩٢
منظور ابوجعفر باقر٧ اين است که اين امت اهل ذکرند؛ چون امت
[اسلام]
اعلم از تمام امتهاي گذشته هستند و علماي اهلبيت رسول خدا٦ از بهترين
علما به شمار ميروند. زماني که در طريق سنّت صحيح باشند؛
مانند علي٧،
ابنعباس، حسن و حسين٨،
محمد حنفيه، علي بن الحسين زين العابدين، ابيجعفر
باقر و فرزندش جعفر: وامثال اينها از کساني که متمسک به حبل متين و صراط مستقيم
هستند.[٢٨٠]
شيخ مفيد نيز از رازي _ که از موثقان در نزد اهلسنّت است _ نقل ميکند:
از محمد بن مقاتل درباره اهل الذکر سؤال کردم. گفت: منظور، تمام علما هستند. اين سخن را براي ابوزرعه نقل کردم و او از اين سخن تعجب کرد. در عين حال، حديث يحيي بن عبدالحميد [از امام باقر٧ که فرمود: نحن از اهل الذکر] را نيز براي او نقل کردم. ابوزرعه گفت: محمد بن علي٧ راست گفته است. همانا آنها اهل ذکر هستند و قسم به جانم، اباجعفر از بزرگترين علماست. او اخبار توحيد و انبيا را روايت کرده است و مردم از راه، روش و سيره او پيروي ميکنند و به سخنان او درباره احکام حج که از رسول خدا٦ نقل کرده، اعتماد دارند و از او تفسير قرآن نوشتهاند. شيعه و سني از او نقل روايت کردهاند و با هر يک از علماي مذاهب مختلف که خواستهاند به مناظره پرداختهاند و مردم مطالب زيادي در علم کلام از او حفظ کردهاند.[٢٨١]
حاکم حسکاني نيز با سلسله سندي از سدي و او از حارث نقل ميکند:
سألتُ عَليّاً عَن هذه الآية: Gفَسأَلُوا أَهلَ الذِّکرِF فقال: وَاللهِ إنّا لَنحنُ أهلُ الذّ کرِ، نحن أهل العِلم، ونحن معدن التأويل والتنزيل، ولقد سمعتُ رسولَ اللهِ٦ يقول: أنا مَد ينة العِلم وعليٌّ بابها ، فمن أراد العلم فليأته من بابه؛[٢٨٢]
از علي٧ از آيه اهل الذکر سؤال کردم؛ فرمود: سوگند به خداوند، ما اهل الذکر و اهل علم و معدن تأويل و تنزيل هستيم. و از رسول خدا٦ شنيدم که فرمود: من شهر علم هستم و علي دروازه آن است. پس هر کس قصد علم دارد از دروازه آن وارد شود.
بر اساس اين حديث شريف، چون اهلبيت معدن علماند و علم قرآن نزد آنهاست، هر کس قصد فهم علم حقيقي دارد، بايد به اهلبيت: رجوع کند. آن حضرت حديث فوق را نيز شاهد ميآورد که هر کس قصد علم دارد، بايد به علي٧ رجوع کند و اين، همان
[٢٨٠]. تفسير القرآن، ج٤، ص٤٩٢.
[٢٨١]. الارشاد، ص٣٨٥.
[٢٨٢]. شواهد التنزيل، ج١، ص٤٣٢.