علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٧٣
بکشاند. فعاليّت ديگر شيطان در راستاي گناهکار کردن بندگان، سوق دادن آنها بهسوي شهوات و لذّتهاست. مخلوط بودن معاصي با شهوت و رغبت به انجام آن باعث نتيجهبخش شدن نقشه او ميشود. خداوند در قرآن کريم، افرادي را مثال ميزند که از شيطان پيروي کردهاند و در پي لذّات و شهوات رفته و از مقامي بزرگ بازماندهاند:
Gوَ اتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ الَّذِى ءَاتَيْنَاهُ ءَايَاتِنَا فَانسَلَخَ مِنْهَا فَأَتْبَعَهُ الشَّيْطَانُ فَكاَنَ مِنَ الْغَاوِينَ * وَ لَوْ شِئْنَا لَرَفَعْنَاهُ بهِا وَ لَكِنَّهُ أَخْلَدَ إِلَى الْأَرْضِ وَ اتَّبَعَ هَوَاهُF؛[٢١٨]
اگر خواسته بوديم به سبب آن علم كه به او داده بوديم رفعتش ميبخشيديم، ولي او در زمين بماند و از پي هواي خويش رفت.
امام زينالعابدين٧ نيز شيطان را عاملي براي تحريک انسان بهسوي شهوات ميداند:
يَتَعَرَّضُ لَنَا بِالشَّهَوَاتِ؛[٢١٩]
ما را به خواهشها و شهوات ميطلبد.
برپا کردن دام يکي از تلاشهاي شيطان
براي سوقدادن انسان بهسوي لذّتهاي
حرام است. ابليس با درست کردن دامهايي مانند شهوت، بنده را اسير
کرده و به
بدترين معاصي ميکشاند:
اللَّهُمَّ إِنَّا نَعُوذُ بِكَ مِن... مَصَايِدِهِ؛[٢٢٠]
خدايا! به تو پناه ميبريم از درافتادن به دامهايش.
امام سجّاد٧ با پناه بردن به خداوند از او ميخواهد انسان را از گرفتار شدن در صيدگاههاي شيطاني حفظ کند. افتادن در وادي شهوات باعث بيبندوباري فرد شده و از مسير اصلي خود _ که رشد و تعالي معنوي است _ بازميماند.
٢. ياري هواي نفس
بسياري از گناهان به قصد دشمنيورزي با خدا انجام نميگيرد. علت اصليِ دوري از خدا و کم شدن قدرت بندگان، غلبه وهم و شهوت بر فطرت آنهاست. در اين روند، شيطان نيز به کمک وهم و شهوت آمده و سعي دارد انسان را بهکلي اغوا نمايد. خداوند تأکيد ميکند
[٢١٨]. اعراف، ١٧٥ - ١٧٦.
[٢١٩]. صحيفه سجّاديّه، دعاي ٢٥، ص١٢٢.
[٢٢٠]. همان، دعاي ١٧، ص٨٥.