اما ادعای دوم، تعبیر «فَإِنَّ فِی إِخْوَانِكُمْ مِنَ الْجِنِّ جِنِّیّاً یُسَمی صَالِحاً» در این روایت تصریح دارد بر این که این فریادرس از جنیان است و استفاده امام از لفظ «اخوانکم من الجن» نشان دهنده آن است که این موجود یکی از شیعیان صالح از جن است که مأمور کمک به گمشدگان و در راه ماندگان است.

و اما ادعای سوم، با بررسی متون مختلف هیچ شاهد و قرینه‌ای بر این که منظور
امام صادق در روایت فوق، امام عصر باشد یافت نشد؛ خصوصاً که آن امام صادق (م١٤٨ق) این حدیث را حدود یک قرن قبل از تولد امام عصر (سال ٢٥٥ق) برای
ابو بصیر خوانده‌اند.

نتیجه

آن که در متون اصیل و کهن اسلامی شاهدی بر وجود کنیه «ابو صالح» برای امام عصر مشاهده نمی‌شود و روایت امام صادق نیز که مستند عده‌ای بر این ادعا بوده، نمی‌تواند شاهد و مدرکی برای انتساب این کنیه به شمار آید. البته واضح است که آنچه نقل شد، هیچ منافاتی با توسل و استغاثه به امام عصر در مشکلات و گرفتاری‌ها ندارد؛ شیوه‌ای که سیره عالمان و بزرگان شیعه نیز بوده‌ و هست.

کتابنامه

_ إثبات الهداة بالنصوص و المعجزات‌، شیخ محمد بن حسن‌ حر عاملی(م١١٠٤ق‌)، بیروت‌: اعلمی، اول، ١٤٢٥ق‌.

_ الأمالی، صدوق ابن بابویه، محمد بن علی‌(م ٣٨١ق‌)، تهران‌: كتابچی‌، ششم‌، ١٣٧٦ش‌.

_ الأمالی، محمد بن محمد المفید، (م٤١٣ق‌)، تحقیق: استاد ولی، حسین و غفاری علی اكبر، قم‌: كنگره شیخ مفید، اول، ١٤١٣ق‌.

_ التحریر الطاووسی، حسن بن زین الدین صاحب المعالم(م١٠١١ق)، تحقیق: السید محمد حسن الترحیمی، بیروت: موسسة الاعلمی للمطبوعات، ١٤٠٨ق.

_ الخصال‌، محمد بن علی‌ ابن بابویه، (م٣٨١ق‌)، تحقیق: علی اكبر غفاری، قم‌: جامعه مدرسین‌، اول، ١٣٦٢ش.

_ الذریعة الی تصانیف الشیعة، آقا بزرگ تهرانی(م ١٣٨٩ق)، بیروت: دار الأضواء، دوم،
١٤٠٣ق.

_ الرجال(لابن داود)، الحلی، حسن بن علیّ بن داود، (زنده در ٧٠٧ق)، تحقیق: محمدصادق بحرالعلوم، تهران‌: ‌دانشگاه تهران‌، اول، ١٣٤٢ش‌.

_ الرسائل الرجالیة، ابو المعالی محمد بن محمد ابراهیم الكلباسی(م١٣١٥ق)، تحقیق: محمدحسین الدرایتی، قم: دار الحدیث، اول، ١٤٢٢ق/١٣٨٠ش.