و این احتمال بسیار قوی می‌نماید که در نسخه‌ای یکی از این دو به عنوان نسخه بدل ثبت و به خاطر پدیدۀ درج نسخه بدل در متن _ که از تصحیفات رایج در نسخ قدیمی به شمار می‌رود _ در نسخه موجود کشی به جای «العامل» عبارت «الغایب العلیل» کنار هم قرار گرفته باشد. بی‌شک، در این صورت اصل انتساب لقب «علیل» نه تنها به امام عصر، بلکه انتساب آن به راوی مورد نظر، یعنی علی بن جعفر الهُمانی نیز منتفی خواهد بود.

مؤید این احتمال، آن است که در نسخه التحریر الطاووسی واژه الغائب وجود ندارد و عبارت این گونه نقل شده است:

... فورد علینا رسول من الرجل فقال لنا: العلیل ثقة...[١]

ابو علی حایری نیز در منتهی المقال، پس از آن که عبارت را به نقل از خلاصة الاقوال به همین گونه (العلیل ثقة) نقل کرده، به وجود نسخه بدل «العامل» تصریح کرده است.[٢] محققان کتاب منتهی المقال همچنین گزارش کرده‌اند که در نسخه‌ای از خلاصه الاقوال تعبیر «الحامل» نقل شده است. واضح است که وجود این نسخه بدل‌ها در مجموع، احتمال بروز پدیدۀ درج نسخه بدل در متن را تقویت می‌کنند.

با توجه به توضیحات فوق و گزارش‌هایی که در بارۀ علی بن جعفر هُمانی در منابع اصلی رجالی آمده است، می‌توان نتیجه گرفت که مناسب‌ترین و قوی‌ترین احتمال در این روایت تعبیر «العامل ثقة» است که در نسخ رایج خلاصة الاقوال آمده است.

در پایان، قابل ذکر است در نقل دیگری _ که علامه حلی در فایده هفتم همین کتاب (خلاصة الاقوال) به نقل از شیخ طوسی[٣] گزارش کرده _ به طور کلی عبارت «الغائب العلیل ثقة» یا چیزی شبیه آن وجود ندارد. وی این خبر را این گونه گزارش کرده است:

قال الشیخ الطوسی; و قد كان فی زمان السفراء المحمودین أقوام ثقات ترد علیهم التوقیعات من قبل المنصوبین للسفارة من الأصل[٤] منهم... أحمد بن إسحاق و جماعة و قد خرج التوقیع فی مدحهم و روی أحمد بن إدریس، عن محمد بن أحمد، عن محمد بن عیسی، عن أبی أحمد الرازی قال: كنت أنا و أحمد بن أبی عبد الله بالعسكر فورد علینا من قبل الرجل، فقال: أحمد بن إسحاق الأشعری و إبراهیم بن محمد الهَمَدانی و أحمد بن حمزة بن الیسع ثقات.[٥]

[١]. همان، ص‌٤٠٠.

[٢]. الغیبة، ص٣٥٠.

[٣]. رجال الکشی، ص٦٠٧.

[٤]. معجم‌رجال‌الحدیث، ج١١، ص٢٩٦.

[٥]. هم در نسخه‌ای که از کشی به تحقیق آقای سید مهدی رجایی منتشر شده (ج٢، ص٨٣١) و هم در نسخه تحقیق شده توسط آقای حسن مصطفوی(ص٥٥٧) تعبیر «الغائب العلیل ثقة» ثبت شده است.