نشست علمى - مركز فقهى ائمه اطهار(ع) - الصفحة ٨٠
سؤال مطرح شده كه ما در اين ارتباط آيا حصرى يا قاعدهاى داريم كه به آن مراجعه كنيم؟
استاد قائنى
عرض كنم بحث لغت بحثى است كه با اصل و قاعدهى اصول عمليه قابل اثبات نيست، دوستان مستحضرند كه در بحث استصحاب مىگويند استصحاب در شبهات مفهوميه جا ندارد، مثلًا بعد از آنكه آفتاب از افق غائب شد ولى هنوز قرمزى مشرق زايل نشده، آيا روز باقى است يا باقى نيست؟ آيا مىشود بگوئيم روز باقى است بر اساس استصحاب يا نه؟ اين را در آنجا مطرح كردند كه استصحاب در شبهات مفهوميه جارى نيست و نكتهاش هم اين است كه استصحاب اثبات لغت نمىكند! يعنى شما نمىتوانيد با استصحاب قبل از بين رفتن و انعدام قرمزى مشرق بگوئيد هنوز روز باقى است پس احكام روز بار مىشود، بله استصحاب را در حكم جارى كنيد و بگوئيد قبلًا امساك واجب بود الآن هم امساك واجب است، استصحاب در حكم مبتنى بر اين است كه معتبر باشد يا نه؟ بحث ديگرى است ولى استصحاب در موضوع بخواهد جارى بشود اين را در جاى خودش مطرح كردند و درست هم مطرح كردند و گفتند استصحاب در لغت جارى نيست چرا كه استصحاب در لغت اثبات وضع لغت نمىكند.
به وزان استصحاب بقيه اصول عمليه هم همين است، هيچ