اين گونه به نظر مى‌آيد مگر مى‌شود يك شخص دو مادر داشته باشد؟ همان گونه كه نمى‌شود يك شخص بيش از يك پدر داشته باشد مگر مى‌شود يك شخص بيش از يك مادر داشته باشد؟ و بر اين اساس مى‌خواهند بدانند كه بالأخره مادر كداميك است؟ آيا مادر صاحب تخمك است از باب اينكه او اصل بوده و آن منبع و آن نطفه از او گرفته شده است؟ يا اينكه مادر عبارتست از آن رحم جايگزين بر اساس «إن امّهاتهم إلا اللائى ولدنهم»، اين يك بحث است كه بايد اينجا به اجمال گفت اين گونه نيست كه اصل يك مادر بودن، اصل مسلمى باشد ولو اين بحث بحثى لغوى است، اما لزومى ندارد كه شخص يك مادر بيشتر نداشته باشد؟

آنچه اشاره شد بحث نسب، بحثى است اصيل يا انتزاعى، در نسب يك امر اصيلى اتفاق بيفتد، يك واقعيت كونيّه است و آن اينكه اين بچه از نطفه‌اى مشتق است، اين تابع اعتبار نيست و يك امر حقيقى است، اين فرزند از نطفه فلان مشتق است و نه از نطفه شخص ديگر، از نطفه اين مادر مشتق است و نه از نطفه مادر ديگر، اين يك بحث اعتبارى نيست، آنچه بحث نسب را بحث اعتبارى مى‌كند و در كلمات فقها هم مورد توجه واقع شده، بحث وضع و لغت است و آن اينكه معيار در مادر بودن يعنى وضع كلمه مادر، همانطورى كه كلمه آب وضع شده بر آن مايع خاص، كلمه «م ا د ر» وضع شده بر اين شخص، آيا بر شخصى كه نطفه از او مشتق است؟ يا بر شخصى كه رحم او