دانشنامه ميزان الحكمه - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٢٢٣
١ / ٢
تأكيد بر حرام بودن انحصارطلبى در فَى ء
٩٨.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : پنج نفرند كه من و هر پيامبر مستجاب الدعوه اى ، آنان را لعنت كرده ايم: كسى كه به كتاب خدا بيفزايد ، كسى كه سنّت مرا فرو بگذارد ، كسى كه تقدير خدا را باور نداشته باشد ، كسى كه حرمت عترت مرا كه خداوند مقرّر داشته است ، بشكند ، و كسى كه فى ء [١] را به انحصار خود درآورد و آن را بر خويشتن روا بشمارد.
٩٩.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هفت نفرند كه من و هر پيامبر مستجاب الدعوه اى ، آنان را لعنت كرده ايم: ... و كسى كه فى ء را به انحصار خود درآورَد .
١٠٠.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : من هفت نفر را لعنت كرده ام كه خداوند و هر پيامبر مستجاب الدعوه پيش از من نيز آنان را لعنت كرده اند : ... و كسى كه فى ء مسلمانان را به انحصار خود درآورَد و آن را براى خويشتن روا بشمارد.
١٠١.امام على عليه السلام : در تقسيم كردن فى ء ، واجب است كه ميان مسلمانانى كه اهل آن هستند (فى ء ، حقّ آنان است) ، عدالت (برابرى) رعايت شود و از به انحصار خود در آوردن آن ، خوددارى شود .
١٠٢.امام على عليه السلام ـ چون گروهى ، از تقسيمِ بر در اين فى ء ، هيچ كس را بر ديگرى امتيازى نيست ؛ چرا كه خداوند عز و جل خود ، آن را تقسيم كرده است . فى ء ، مال خداوند است و شما بندگانِ مسلمانِ خداييد و اين ، كتاب خداست كه بدان اقرار كرده ايم و به [حقّانيت] آن گواهى داده ايم و در برابر آن سر تسليم فرود آورده ايم و نيز سفارش پيامبر ما در ميان ماست . پس ـ خدايتان رحمت كناد! ـ تسليم باشيد . و هر كس اين را نمى پسندد ، هر گونه كه مى خواهد ، روى برگرداند [و در پى كار خويش رود] ؛ زيرا آن كس كه فرمان خدا را به كار ببندد و طبق حكم خدا حكم كند ، هيچ بيمى بر او نيست.
[١] فَىْ ء ، بر چيزهايى اطلاق مى شود كه مى توان به مسالمت از كُفّار گرفت و نيز زمين هايى را كه ساكنان آنها به موجب عهدنامه اى تسليم شده باشند ، در بر مى گيرد . م .