«پرى كوسمو»PeriKosmou و به لاتينى‌DeMondo مى‌گويند و دفتر زرين يا الذهبية هم خوانده مى‌شود، سرگيوس راش عينا در سده ششم آن را به سريانى درآورده كه در لايبتسيك در ١٨٥٨ چاپ شده است، ترجمه ارمنى هم دارد.

عيسى بن ابراهيم نفيسى متطبب آن را از سريانى به عربى برگردانده است.

مسعودى در التنبيه و الاشراف نگارش ٣٤٥ (ص ٢٠١ چاپ دخويه) و ابن الفقيه در البلدان از گفته ابو يحيى مروزى (ص ٢٦٣ فهرست ابن النديم چاپ فرنگ) و ابن فاتك (ص ٢٣٣) و ابن ابى اصيبعه (١: ٦٩) و بيرونى در الهند (ص ١١٥ چاپ زاخائو و ترجمه آن ١: ٢٣٢) از ان ياد كرده‌اند.

لريمرLorimer آن را در ١٩٣٣ در پاريس چاپ كرده است.

ترجمه فارسى آن از احمد آرام در عامرى نامه (ص ١- ٤٠) چاپ شده است.

نسخه‌هاى عربى آن: أياصوفيا ١٩/ ٤٢٦٠ نوشته ٧١٤ از برگ ٩٦ پ و فاتح ٤/ ٥٣٢٣ نوشته ٧١٦ از مترجمى گمنام از سريانى و يهودا در پرينستن ٢١/ ٣٠٨ نوشته ٦٧٧ برگهاى ٢٩٥ پ- ٣٠٥ و ترجمه عيسى بن ابراهيم نفيسى متطبب از سريانى و دانشگاه تهران ٥٤٦٩ برگهاى ٣٦ پ- ٤١ پ كه در آغاز مانند فاتح است ولى بخش ٦ و ٧ را ندارد و از سده ششم است و كوپرولو ١٦٠٨ برگهاى ١٨٢- ١٨٩ (سزگين ٦: ٧١- پترز ٦١- قفطى ٢٥٠- نشريه ١٠: ٣٠- فهرست ماخ ٢٩٨٩-) اشترن‌Stern درباره آن دو گفتار دارد. نيز گفتار گريناچى درBEO ٩١ :٩٦ )٤ - الكون و الفساد «پرى گنسئوس كى فتراس» كه سومين دفتر طبيعيات ارسطو است و در دو گفتار است. يوحناى فيلوپونس بر ان گزارشى دارد كه در ١٨٩٧ چاپ شده است، توماس آكوئيناس و زارابلا نيز آن را گزارش كرده‌اند.

الكون و الفساد را حنين بن اسحاق از يونانى به سريانى درآورده و اسحاق آن را از سريانى به عربى برگردانده است، دمشقى و ابن بكوس هم آن را ترجمه كرده‌اند.

قسطا بن لوقا دفتر يكم آن و گويا با گزارش اسكندر بر آن را ترجمه كرده است، ترجمه عربى آن هنوز بدست نيامده است. نسخه‌A ١٥٨٤ /٤( ٤ :٠٨٣ ش ٨٦٨٨) و ٢٥/ ١١٥٨ گوتا (مهدوى ١٥١) شايد گزيده آن باشد. گزيده ابن رشد از ان را اكنون چاپ شده داريم و او در ان برهانى از فارابى مى‌آورد كه گويا از فن برهان اوسط او باشد (ص ١٦ چاپ هند) اين گزيده ترجمه عبرى دارد.