برخى از خرده‌گيران از ابن سينا در روزگار او و كسانى كه از وى مى‌پرسيده و پاسخ مى‌گرفتند و يا او از آنها خرده گرفته و يا براى آنان رساله‌اى نوشته است اينانند:

١- ابو ريحان بيرونى كه ابن سينا به هجده پرسش او پاسخ داده و او ده پرسش ديگر هم كرده كه با كمك فقيه مصومى بدانها پاسخ داده شده است (مهدوى ٥ و ٦) بيهقى در تتمه (ص ٦٢) چنين مى‌گويد كه بيرونى با ابن سينا گفتگوى‌ها داشته ولى فرو رفتن در درياى معقولات كار او نبوده است. او در الآثار الباقية (٢٥٧) يادى از اين گفتگويها دارد.

٢- ابو سعيد ابى الخير ميهنى كه ابن سينا به ده يا يازده پرسش او پاسخ داده است (مهدوى ٤ و ٢٣).

٣- ابو الحسين احمد سهلى وزير خوارزم شاه كه ابن سينا براى او السماء و العالم ساخته و در «علة قيام الارض وسط السماء» كه براى وى نگاشته است از ان ياد كرده (ص ١٥٤ جامع البدايع) و آن گويا از ميان رفته است (مهدوى ص ١٨١) و چند رساله ديگر كه اكنون هست:

١- امر مستور الصنعة يا الاكسير يا الكيمياء (مهدوى ٣٣) ٢- ارجوزة فى علم المنطق (م ٢٢) ٣- تدارك الخطاء الواقع فى التدبير الطبى (م ٧٥) ٤- علة قيام الارض فى حيزها (م ٩١) ٤- علاء الدوله پسر كاكويه كه ابن سينا نامه‌اى بدو نوشته (مهدوى ٦٧٩) و دانشنامه و النبض و شايد هم معراج نامه را بنام او ساخته است (م ٧٢ و ١١٧ و ٢٢٧) ابو عبيد جوزجانى حي بن يقظان را براى او به نگارش درآورد (م ٩٦) ٥- ابو الحسين على بن الحسين ابن الحسنى كه شيخ الادوية القلبية را در همدان اندكى پس از ٤٠٥ برايش ساخته است (مهدوى ١٤) و فصلهايى از ان را ابو عبيد جوزجانى در نفس شفا، ميان مقاله ٤ و ٥ گذارده كه در ترجمه لاتينى آن ديده‌