انسان و سرنوشت

انسان و سرنوشت - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٣٠

خود ، هم علم باری تعالی است و هم معلوم او ، زیرا ذات حق به ذات همه‌ اشیاء از ازل تا ابد محیط است و ذات هر چیزی نزد او حاضر است . امکان‌ ندارد در تمام سراسر هستی موجودی از او پنهان بماند . او همه جاست و با همه چیز است : « فاینما تولوا فثم وجه الله [١] ٠ و نحن اقرب الیه من حبل الورید [٢] ٠ هو الاول والاخر والظاهر والباطن و هو بکل شی‌ء علیم »[٣] .
علیهذا خود جهان با همه خصوصیات و نظامات ، از مراتب علم خداوند است . در این مرتبه از علم ، علم و معلوم یکی است نه دو تا ، تا در آن‌ انطباق و عدم انطباق علم با معلوم فرض شود و آنگاه گفته شود اگر چنین‌ شود ، علم خداوند علم و اگر چنان شود ، جهل خواهد بود .


[١] بقره / . ١١٥ [٢] ق / . ١٦ [٣] حدید / [٣]