انسان و سرنوشت - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٠٢

« قل کل من عند الله »[١] .
بگو همه از نزد خداست .
هیچ یک از اینها مستلزم نفی دخالت علل و اسباب طبیعی نیست .
بنابراین ، بین این آیات و آیاتی که صریحا دخالت خود بشر را در هدایت‌ و ضلالت ، یا در عزت و قدرت ، یا در رزق و سلامت ، یا در حسنات و سیئات تأیید می‌کند ، منافاتی نیست ، مثل اینکه می‌گوید : « و اما ثمود فهدیناهم فاستحبوا العمی علی الهدی »[٢] .
اما ثمود ، ما آنها را هدایت کردیم ، سپس آنها خودشان کوری را بر هدایت ترجیح دادند .
یا آنکه پس از ذکر سرنوشت شوم و ذلت بار فرعونیان و سقوط آنها از اوج عزت به حضیض ذلت ، می‌فرماید : « ذلک بان الله لم یک مغیرا نعمة انعمها علی قوم حتی یغیروا ما بانفسهم »[٣] .
آن بدان جهت بود که خداوند چنین نیست که نعمتی را که به قومی داده‌ عوض کند مگر آنکه آنها هر چه مربوط به خودشان است عوض کنند .
یا آنکه در مقام انتقاد از عقیده جبری مشرکین می‌گوید : « و اذا قیل لهم انفقوا مما رزقکم الله قال الذین کفروا »