«و چون آداب ويژه حجّ خود را به جاى آورديد، همان گونه كه پدران خود را به ياد مى آوريد، يا با ياد كردنى بيشتر، خدا را به ياد آوريد. و از مردم ، كسى است كه مى گويد: «پروردگارا! به ما در همين دنيا عطا كن» و حال آن كه براى او در آخرت ، نصيبى نيست» .

«بر شما گناهى نيست كه [ در سفر حج ، ] فضل پروردگارتان (روزى خويش) را بجوييد . پس چون از عرفات كوچ نموديد، خدا را در مشعر الحرام ، ياد كنيد . و يادش كنيد ، چنان كه شما را كه پيش تر از بى راهان بوديد، فرا راه آورْد» .

حديث

٢٧٣.امام صادق عليه السلام : پدرم [امام باقر عليه السلام ] فرمود كه على عليه السلام در باره [فرمان الهىِ] «خداوند را «در روزهايى معلوم» ياد كنيد [١] ، فرمود : يعنى در دهه ذى حجّه ، و در باره «روزهاى تعيين شده» [٢] فرمود : يعنى ايّام تشريق . [٣]

٢٧٤.امام صادق عليه السلام ـ در باره اين سخن خداوند عز و جل : «و خدا را: مقصود ، ايّام تشريق است . [مردم در جاهليت ،] آن گاه كه پس از قربانى كردن ، در مِنا مى ايستادند ، بر يكديگر فخر مى فروختند . يكى از ايشان گفت : پدر من ، چنين و چنان مى كرد . پس خداوند عز و جل فرمود : «پس چون از عرفات كوچ نموديد، خدا را در مشعر الحرام ياد كنيد، و يادش كنيد ، چنان كه شما را كه پيش تر از بى راهان بوديد، فرا راه آورْد . پس، از همان جا كه [ انبوه ] مردم روانه مى شوند، شما نيز روانه شويد و از خداوند ، آمرزش بخواهيد ، كه خدا آمرزنده مهربان است . و چون آداب ويژه حجّ خود را به جاى آورديد، همان گونه كه پدران خود را به ياد مى آوريد، يا با ياد كردنى بيشتر، خدا را به ياد آوريد» . [٤] و خدا را به بزرگى ياد كردن ، اين گونه است : «خدا بزرگ است . خدا بزرگ است . معبودى جز خدا نيست و خدا بزرگ است . خدا بزرگ است و ستايش ، خداى راست . خدا بزرگ است كه ما را راه نمايى كرد . خدا بزرگ است كه از حيوانات بى زبان ، روزىِ ما فرمود» .

[١] اشاره است به آيه ٢٨ از سوره حج : «و نام خدا را در روزهايى معلوم ... بياورند» .[٢] اشاره است به آيه ٢٠٣ از سوره بقره : «و خدا را در روزهايى معيّن ياد كنيد» .[٣] به روزهاى يازدهم و دوازدهم و سيزدهم ذى حجّه ، «ايّام التشريق» مى گويند .[٤] در مصدر ، اوّل و آخر آيه آمده و ما ، آن را به طور كامل آورديم .