اخلاق اقتصادى(ج1) - الهامى نيا، على اصغر و همکاران - الصفحة ٥٩
لا تُظْلَمُونَ» «١» اى كسانى كه ايمان آوردهايد! از- مخالفت فرمان- خدا بپرهيزيد و آنچه از- مطالبات- ربا باقى مانده، رها كنيد، اگر ايمان داريد. اگر- چنين- نمىكنيد، بدانيد خدا و رسولش با شما پيكار خواهند كرد و اگر توبه كنيد، سرمايههاى شما از آن شماست، [: اصل سرمايه، بدون سود] نه ستم مىكنيد و نه بر شما ستم مىشود.
فلسفه تحريم ربا مهمترين علّت تحريم ربا اين است كه رباخوارى موجب افزايش فاصله طبقاتى، تراكم ثروت در دست عدّهاى محدود و محروميّت اكثر اعضاى جامعه مىشود. در معاملات ربوى، همواره سود با اصل سرمايه، ضميمه شده و سرمايه جدّيى را تشكيل مىدهد. سرمايه جديد دوباره مورد ربا واقع شده و سود افزونترى را موجب مىگردد.
بدين ترتيب فرد رباخوار، در مدّتى كوتاه، بدون آن كه كار مثبتى انجام دهد، از راه تراكم سود، ثروت هنگفتى به دست مىآورد. در حالى كه بدهى بدهكار نيز به چند برابر اصل، افزايش مىيابد و در نتيجه بتدريج او را از هستى ساقط مىكند.
چه بسا بدهكارانى كه چندين برابر اصل بدهى خود را به صورت سود به رباخوار پرداختهاند و در عين حال، بدهى آنان همچنان به حال خود باقى است.
آيهاى از قرآن كريم ضمن اشاره به اين واقعيّت تلخ، مؤمنان را بشدّت از آلوده شدن به ربا برحذر مىدارد:
«يا أَيُّهَاالَّذينَ امَنُوا لا تَأْكُلُوا الرِّبا اضْعافاً مُضاعَفَةً» «٢» اى كسانى كه ايمان آوردهايد! ربا- و سود پول- را چند برابر مخوريد.
حضرت رضا عليهالسلام، در بيان جامعى ضمن اشاره به فلسفه تحريم ربا، زيانهاى ناشى از رباخوارى و تأثيرات منفى آن بر فرد و اجتماع را اين گونه بيان فرموده است: