مناسب حال او نيست.
به هر حال از آنجا كه اسلام در تعيين حدّ اسراف، شؤون اجتماعى افراد و توان مالى آنها را در نظر مى‌گيرد، مى‌توان چنين نتيجه گرفت كه اسراف امرى نسبى است. به اين معنا كه ممكن است، خريد و مصرف چيزى براى يك فرد، اسراف محسوب شود و براى ديگرى نشود.
٣- مصرف بدون نياز: و آن در صورتى است كه انسان اموالش را در راهى هزينه كند كه تضييع محسوب نشود و مناسب حال او هم باشد، ولى در آن شرايط به آن فائده نيازى ندارد. مانند كسى كه مسكن و مركب سوارى با كيفيّتى كه نيازش را به راحتى پاسخگوست داشته باشد، با وجود اين مسكن و مركب سوارى ديگرى با كيفيّتى بالاتر نيز تهيّه كند و آنها را بدون استفاده بگذارد.
امام صادق عليه‌السلام در اين باره مى‌فرمايد:
«أَتَرَى اللَّهَ ائْتَمَنَ رَجُلًا عَلى‌ مالٍ خَوَّلَ لَهُ أَنْ يَشْتَرِىَ فَرَساً بِعَشَرَةِ الافِ دِرْهَمٍ و يُجْزيهِ فَرَسٌ بِعِشْرينَ دِرْهَماً- إِلى‌ أَنْ قالَ- «وَ لا تُسْرِفُوا إِنَّهُ لا يُحِبُّ الْمُسْرِفينَ» «١» آيا چنين مى‌پندارى كه خدا فردى را امين قرار داده بر مالى كه به اعطا فرموده، تا او اسبى را به ده هزار درهم بخرد، در حالى كه براى او اسبى به بيست درهم كافى است؟- تا آن كه اين آيه را تلاوت فرمود:- و اسراف مكنيد كه خدا مسرفان را دوست ندارد.
ب- اقتار: چنان كه اشاره شد «اقتار» به معناى خوددارى از مصرف و نيز امساك از انفاق مال است. به همان اندازه كه زياده‌روى در مصرف مورد نكوهش اسلام قرار گرفته، از نقطه مقابل آن، اقتار و سختگيرى در مصرف نيز منع شده است. اقتار به طور كلّى مورد نكوهش است، اعمّ از اين كه انسان به خاطر دلبستگى به نعمتهاى دنيا، خود و خانواده‌اش را از مصرف و استفاده از آنها محروم كند، يا اين كه در اثر حرص و بخل، از