اخلاق اقتصادى(ج1)

اخلاق اقتصادى(ج1) - الهامى نيا، على اصغر و همکاران - الصفحة ١٠١

٣- انفاق‌ «انفاق» يعنى هزينه و خرج ثروت، كه از واژه «نَفَق» يا «نَفاق» به معناى كاستى و تمام شدن مشتق شده است. «١» انفاق، صرف نظر از نيّت انفاق كننده يا موارد مصرف، به خودى خود، پسنديده يا ناپسند نيست. بلكه دو قيدِ خدايى بودن و خردمندانه بودن، آن را پسنديده و مطلوب مى‌كند. در قرآن مجيد، واژه انفاق به هر دو معناى پسنديده و ناپسند به كار رفته، ولى در بيشتر موارد بدون قيد آمده كه منظور، انفاق پسنديده است و در عرف اسلامى نيز بار مثبت به خود گرفته، به طورى كه هرگاه به طور مطلق استعمال مى‌شود، منظور انفاق مال در راه خداست.
انواع انفاق‌ در فرهنگ اسلامى، انفاق به دو نوعِ واجب و مستحب تقسيم مى‌شود.
الف- واجب: چنانكه از واژه واجب برمى‌آيد، منظور انفاقى است كه بايد انجام بگيرد وگرنه صاحب مال، از نظر شرعى، خلافكار و مستحق مجازات است و آيات و رواياتى كه از عدم انفاق به تندى ياد كرده يا وعده عذاب بدان داده‌اند، بيشتر، اين نوع انفاق را مدّ نظر داشته‌اند.
انفاقهاى واجب را مى‌توان به سه نوع تقسيم كرد؛ ١- خداوند به طور مستقيم آنها را تعيين كرده؛ مثلِ خمس، زكات، نفقه همسر،