بخشش سزاوارتر از ديگران هستند، جاى سؤال است كه علماى ظاهرى در مقابل اين سخن على‌بن‌ابيطالب عليه السلام كه فرمود: «اگر شرح و تفسير سوره فاتحه گويم، هفتاد پوست گاو را، نوشته آن فرا گيرد» چه خواهند گفت؟! بى شك چنين چيزى ممكن نيست، مگر در سايه همان فهمى كه خداوند بر اهلش ارزانى داشته است.» «١» ابن عربى و همكيشان او، با چنين مبنا و روشى آيات قرآن را تفسير ميكنند و اساس آن را فيض الهى و نورى مى‌دانند كه خدا در قلب بندگان برگزيده خود قرار مى‌دهد:
«الْعِلْمُ نوُرٌ يَقْذِفُهُ اللّهُ فى قَلْبِ مَنْ يَشاءُ» «٢» شرح حال مختصر ابن عربى: وى درسال ٥٦٠ ه. ق در «فَرسيّه» اندلس به دنيا آمد و در سال ٥٦٨ ه. ق به اشبيليه هجرت كرد. نزديك سى سال در آنجا ساكن بود و به بسيارى از كشورهاى اسلامى از جمله شام، مصر، موصل، آسياى صغير و مكّه مسافرت كرد، تا اينكه در دمشق سكونت گزيد و سرانجام در سال ٦٣٨ ه. ق در آنجا وفات يافت.
انوار التنزيل و حقايق التأويل‌ نام معروف آن تفسير بيضاوى و به قلم ناصرالدين ابى سعيد شيرازى بيضاوى است و از تفسيرهاى مشهور و باارزش قرن هفتم هجرى است كه در چهار جلد تنظيم شده است. سبك اين تفسير، ادبى، كلامى و تحليلى است. «٣» روش بيضاوى: او در تفسيرش از كشاف زمخشرى، تفسير كبير فخر رازى و جامع التفسير راغب اصفهانى سود جسته است. «٤» وى در ابتداى سوره‌ها به ذكر شماره آيات اشاره كرده و در تبيين آيات، به آيات مشابه و نيز روايات و شأن نزولها توجه دارد و به وجوه قرائت كلمات و آيات، اعم از مشهور و نادر اشاره كرده است.
بيضاوى سعى زيادى در دورى از روايات جعلى و اسرائيلى دارد، ولى با اين حال‌