ابو بصير: نام وى يحيى بن ابى القاسم اسدى و كنيه‌اش ابوبصير است. ابوبصير از بزرگان شيعه و از افراد مورد وثوق و نيز يكى از اصحاب اجماع بشمار مى‌آيد. او افتخار شاگردى امام باقر و امام صادق عليهما السلام را داشته و علوم و فنون مختلفى را فرا گرفت و روايات تفسيرى خود رااز آن دو بزرگوار نقل كرده است.
او كتابى در زمينه تفسير قرآن نگاشته، ولى هيچ اثرى از آن در دست نيست. ابو بصير به سال ١٥٠ ه. ق در گذشت. «١» ابو حمزه ثمالى: نام وى ثابت بن ابى صفيه بوده‌است او امام سجاد تا امام كاظم عليهم السلام را درك نموده و از محضرشان بهره‌ها برده است. يكى از افتخارات او، دعاى معروف ابوحمزه است كه آن را از امام سجاد عليه السلام نقل كرده است. امام رضا عليه السلام درباره او فرمود:
«ابو حمزه ثمالى در زمان خويش مانند سلمان فارسى در زمان خود بود.» «٢» اثرى از كتاب تفسيرى او باقى نمانده و تنها ثعلبى و ابن شهرآشوب در كتب خود از تفسير او مطالبى نقل كرده‌اند. او نيز در سال ١٥٠ ه. ق به نداى حق لبيك گفت. «٣» مفسران معروف اهل سنت‌ تعدادى از دانشمندان اهل سنت نيز در قرن دوم به امر تفسير اهتمام ورزيدند. اينان عبارت بودند از: سفيان بن عُيَيْنَه، ابن سلّام، ابن دايه، ابو رجاء بصرى و ... از بين اين افراد تنها از ابن سلّام، اثر تفسيرى بر جاى مانده كه آن تفسير برخى از آيات قرآن است كه به صورت خطى موجود مى‌باشد. «٤» تفاسير قرن سوم و چهارم (١)
در قرن سوم و چهارم، تعدادى از دانشمندان شيعه و سنّى به تأليف كتابهاى تفسيرى پرداختند كه متأسفانه بيشتر اين تأليفها به دست ما نرسيده و در گذر ايّام از بين رفته‌اند و