آشنايى با تفاسير و مفسران

آشنايى با تفاسير و مفسران - علامی، ابوالفضل؛ فرقانی، قرت الله؛ حسینی، على - الصفحة ١٠٢

مبانى آن آشكارتر مى‌شود، در صورتى كه در نوشته‌هاى اوّلى او كمتر و پنهان‌تر است.
مؤلف تفسير: محمد بن ابراهيم قوامى شيرازى معروف به ملّاصدرا و صدرالمتألهين، حكيمى الهى و فيلسوفى ربّانى است كه تمام فلاسفه پيشين را تحت‌الشعاع قرار داده است.
وى در شرحى كه بر اصول كافى نوشته از شيخ بهايى به عنوان استاد علوم نقلى و از ميرداماد به عنوان استاد علوم عقلى خود ياد ميكند. ملاصدرا غير از تأليفات تفسيرى خود و كتاب اسفار اربعه كه از كتب عالى فلسفى است، كتابهاى ديگرى نيز دارد كه از آن جمله‌اند: شواهدالربوبية، مبدأ و معاد، مشاعر و صدرالمتألهين در سال ٩٧٩ ه. ق در شيراز متولّد شد و در سال ١٠٥٠ ه. ق در هفتمين سفر حج كه پياده مى‌رفت، در بصره در گذشت و جان به جان آفرين تسليم كرد. «١» تفسير صافى‌ اين تفسير به زبان عربى و سبك آن نقلى است. «٢» روش تفسيرى فيض: وى تفسير خود را با مقدمه‌اى از جريان تفسيرنگارى در فرهنگ اسلامى شروع كرده و به تفسيرنگارى بدون توجه به اهل بيت عليهم السلام وتعاليم آن بزرگواران اعتراض مى‌كند سپس از كاستيهاى تفسيرهاى روايى قبلى سخن به ميان آورده كه اين گونه تفسيرها كامل نيستند و تفسير تمام آيات را ندارند برخى نيز سرشار از اخبار ضعيف‌اند؛ و در برخى ديگر رواياتى آمده است كه با موضوع بى‌ارتباط بوده و تدوين شايسته و ترتيبى زيبا ندارد.
پس از اين مقدمه، مقدمات دوازده گانه‌اى در مورد مسائل گوناگون قرآنى دارد، از جمله در مقدمه دوازدهم روش تفسيرى خود را بيان داشته است. وى آيات را بر اساس روايات، تفسير مى‌كند و گاه توضيحاتى در مورد روايات مى‌آورد و اگر در ذيل آيه‌اى به‌