خلاصه‌ ابن مسعود از جمله صحابه‌اى است كه به تفسير قرآن مشهور و مورد علاقه زياد پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله بوده است. روايات تفسيرى فراوانى از ابن مسعود به يادگار مانده و برخى ابن مسعود را پايه‌گذار مكتب تفسيرى كوفه دانسته‌اند. ابى بن كعب يكى از دانشمندان يهود بود كه به دين اسلام گرويد. او از قاريان بزرگ قرآن بود. عده‌اى وى را پايه گذار مكتب تفسيرى اهل مدينه مى‌دانند.
با پايان يافتن دوره مفسران صحابه، دوره دوم تفسير به وسيله تابعين، در شهرهاى مختلف آغاز شد. روش تفسيرى تابعين بيشتر همان روش صحابه در تفسير بوده است تنها به دليل مراجعه برخى از آنان به علماى اهل كتاب و نقل روايات تاريخى از آنان، اسرائيليات به حوزه تفسير وارد شد.
اثرگذارى اختلافات مذهبى در تفسير و شروع تفسير به رأى هر چند به صورت اندك، ولى از اين دوره آغاز گرديده است. حوزه‌هاى تفسيرى تابعين عبارت است از: حوزه تفسيرى شاگردان ابن عباس در مكه، شاگردان ابى بن كعب در مدينه و شاگردان ابن مسعود در عراق.