فضاى مجازى، محلّ امتحان‌ها و تكليف‌هاى جديد ماست؛ امتحاناتى كه ماهيت متفاوتى نسبت به ديگر آزمايش‌هاى آدم‌ها، در قرون و اعصار گذشته ندارد؛ ولى متناسب با وضعيت انسان معاصر، مختصّات خاصّى پيدا كرده است. همچون تمام امتحانات دنيا، نه مى‌توان كاملًا آن را كنار گذاشت و نه مى‌توان به راحتى از آسيب‌هايش در امان بود. همه دنيا همين‌طور است.

هدف تمام امتحانات الهى، سنجش ميزان عزم و ايمان انسان‌ها در مواجهه عقلانى با «هواى نفس و تمايلات بى‌ارزش»، طبق دستورات دين است كه موجب رشد انسان‌ها و تعالى روحى آنها مى‌شود. اين‌بار نيز فضاى مجازى با همه مختصّات تازه‌اى كه دارد و تغييرات گسترده‌اى كه ايجاد كرده است، چيزى نيست جز زمينه جديدى براى سنجش قدرت روحى انسان و بستر تازه‌اى براى تكاليف انسانى و دينى كه بايد ببينيم چگونه از عهده آنها برخواهيم آمد.

انسانى كه از عقل و تجربه بيشترى نسبت به نسل‌هاى قبل برخوردار است و از امكانات بهترى براى زندگى بهره مى‌برد، طبيعى است كه با امتحانات جديد و پيچيده‌ترى هم مواجه شود. مهم اين است كه ما بتوانيم در مواجهه با اين عرصه، هوشمندانه و مسئولانه برخورد كنيم و با نشان دادن قدرت معنوى خود، محلّ تجلّى حكمت خداوند متعال در خلقت انسان قرار گيريم.

علاوه بر آنكه اگر ما در آخرالزّمان قرار گرفته باشيم، ممكن است اين جزئى از شرايط امتحانات نهايى ما هم باشد. امتحانات نهايى دوران غيبت هم، دشوارى‌هاى خاصّ خود را دارد. در امتحانات نهايى كمتر فرصت جبران است و غربالش شبيه قيامت است؛ خيلى‌ها مى‌روند و خيلى‌ها مى‌رويند.

اينكه ابزار و فناورى فضاى مجازى، از كدام فرهنگ و تمدّن سرچشمه گرفته يا مهم‌تر از آن، اينكه چگونه جريان سلطه در حال سوءاستفاده از اين ابزار است، مسئوليت ما را در مواجهه با اين فضا كم نمى‌كند كه هيچ، بيشتر هم مى‌كند. فعلًا اين ماييم و اين امكاناتى كه مى‌تواند موجب شكست ما يا برعكس شكست دشمنان ما بشود. ما بايد ببينيم در امتحان الهى در مواجهه با اين فضاى جديد، چگونه برخورد مى‌كنيم؛ آيا محلّ تجلّى قدرت خدا مى‌شويم يا محل تجلّى ضعف خودمان؟

بى‌ترديد، اگر خداوند توان رويارويى با چنين امتحانى را در ما نمى‌ديد، چنين آزمونى را پيش روى ما قرار نمى‌داد.

بى‌ترديد، اگر توان رويارويى صحيح با اين امتحان را نداشتيم، با چنين وضعيتى مواجه نمى‌شديم و خداوند چنين آزمونى را پيش روى ما قرار نمى‌داد. فضاى مجازى، واقعاً مسئوليت ما را سنگين‌تر كرده است و مى‌توانيم چند برابر پيشينيان ثواب ببريم و جهاد كنيم؛ همان‌طور كه مى‌توانيم چندين برابر دچار ضعف و معصيت شويم.

فضاى مجازى فرصتى است براى آنكه ميزان درك خود از حقايق ناب دينى را ارزيابى كنيم و بخشى از درك خود را به ديگران منتقل كنيم. گاهى در جريان انتقال معرفت دينى خودمان به ديگران است كه مى‌فهميم، چقدر مى‌فهميم و نيز فرصتى است براى اينكه بفهميم چقدر عاشق دين خدا و اولياى خدا هستيم يا چقدر خودخواهيم و بى‌خيال خدمت به دين.

معلوم است كه اين فضا، هم خطرات جديدى را براى ما به دنبال دارد و هم امكانات جديدى را براى رشد فردى و اجتماعى در اختيار ما قرار مى‌دهد؛ امّا نبايد صرفاً منفعلانه برخورد كنيم. بايد ضمن صيانت و محافظت از آنچه مى‌خواهند از ما بگيرند، از فرصت‌هاى اين فضا استفاده كنيم. وقتى به فرصت‌هاى فضاى مجازى نگاه مى‌كنيم، به سهولت درمى‌يابيم چقدر جاى اين فناورى براى افزايش هدايت بشر و نجات انسان‌ها خالى بود است و .... شايد اين فرصت‌ها يكى از زمينه‌هاى پديد آمدن مقدّمات ظهور باشد.

در مواجهه با تهديدهاى فضاى مجازى، دو اقدام اساسى لازم است؛ يكى آنكه تقوا را رعايت كنيم تا آلودگى‌هاى اين فضا نَفَس ما را نگيرد؛ چون يكى از خصوصيات اين فضا، گسترش هرزگى است و ديگر اينكه، نظم و زمان‌بندى استفاده از اين ابزار و حضور در فضاى مجازى را نبايد فراموش كنيم؛ زيرا يكى از خصوصيات اين فضا، هدر رفتن و بى‌نظمى در زمان است و به دليل آنكه هر لحظه در اختيار ماست، مى‌تواند از سر كنجكاوى يا به هر دليل ديگرى، نظم زندگى ما را بر هم بزند.

امكان «دسترسى راحت و منظّم به اطّلاعات»، «پردازش و انتخاب دقيق نيازمندى‌ها»، «انتقال سريع و فراگير آگاهى‌ها»، «تبليغ مؤثّر و مكرّر ارزش‌ها» و فوايد فراوان ديگر در فضاى مجازى، وظايف مؤمنان را در زمينه دعوت به حق و ترويج حق‌پرستى بسيار زيادتر كرده است. پيام‌هاى مظلوم انقلاب مقتدر ما، منتظر جهانى‌شدن هستند. بايد جهان تشنه دريافت پيام‌هاى انقلاب و اسلام ناب را دريافت.

در اين ميان، آنچه موجب تأسّف فراوان است، تأمين نشدن زيرساخت‌ها و به سرانجام نرسيدن شبكه ملّى فضاى مجازى است كه در حدّ يك فاجعه تأسّف‌آور است. بايد به حال و فرجام جامعه‌اى كه براى ايجاد زيرساخت‌هاى مناسب و امن در فضاى مجازى، تلاش و اقدام فورى نمى‌كند، گريست. نداشتن شبكه ملّى اطّلاعات و ارتباطات مانند اين است كه صدا و سيما و مخابرات كشور را از ديگران و احياناً دشمنان قرض بگيريم و به آنان وابسته باشيم؛ مثلًا در زمان جنگ، به دشمن خود بگوييم بخشى از مخابرات و برنامه‌هاى تلويزيون خود را براى استفاده ما اختصاص دهيد.

انقلاب اسلامى از ابتدا، با قدرت نرم به پيروزى رسيده و تداوم پيدا كرده است و سخت‌افزار اينترنت به سهولت مى‌تواند در خدمت نرم‌افزار انقلاب اسلامى ما قرار گيرد؛ حتّى بيش از آنكه بتواند در خدمت ضدّ انقلاب قرار بگيرد، ذاتاً براى ما بيشتر مى‌تواند مفيد واقع شود.