ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ١٠٠ - عبّاس محمود عقّاد (نويسنده و اديب مصرى)
عاشورا و امام حسين (ع) از ديدگاه انديشمندان بزرگ جهان
عظمت و محتواى عاشورا، انگيرهها، اهداف و دستاوردهاى فرهنگى غنى و ناب آن همواره در متن زندگى شيعيان و عمق باورهايشان جريان دارد. مسلمانان مظلوم جهان نيز براى نجات از جور ستمگران، قيام اباعبدالله (ع) را سرمشق و الگوى خود قرار مىدهند. البتّه حادثه عاشورا چنان شكوهمند است كه حتّى بر انديشه غير مسلمانان نيز اثر گذاشته و سبب برانگيخته شدن عشق و علاقه و احترام آنان به امام حسين (ع) شده است.
در اينجا، به برخى از جنبههاى اثرگذارى نهضت عاشورا در پهنه گيتى نگاهى كوتاه مىافكنيم.
عظمت قيام، اوج فداكارى و ويژگىهاى ديگر امام حسين (ع) و يارانش، سبب شده كه نويسندگان و انديشمندان بزرگ جهان، درباره اين نهضت و حماسهآفرينان عاشورا اظهارنظرهاى بسيارى داشته، حتّى برخى از نويسندگان غير مسلمان درباره اين واقعه كتاب بنويسند. اكنون به برخى از اين ديدگاهها اشاره مىكنيم.
جرج جرداق (دانشمند و اديب مسيحى):
وقتى يزيد، مردم را تشويق به قتل امام حسين (ع) و به خونريزى آنها تشويق مىكرد، آنها مىگفتند: چه مبلغى به ما مىدهى؟ امّا انصارحسين (ع) به او گفتند: ما با تو هستيم و اگر هفتاد بار كشته شويم، باز مىخواهيم در ركابت جنگ كنيم و كشته شويم.
آنتون بارا (انديشمند مسيحى):
اگر حسين از آنِ ما بود، در هر سرزمين براى او بيرقى بر مىافراشتيم و در هر روستايى، براى او منبرى برپا مىكرديم و مردم را با نام حسين به مسيحيت فرا مىخوانديم.
تاملاس توندون (رئيس سابق كنگره ملّى هندوستان):
اين فداكارىهاى عالى از قبيل شهادت امام حسين (ع)، سطح فكر بشريت را ارتقا بخشيده و شايسته است خاطره آن هميشه باقى بماند و يادآورى شود.
فردريك جِمس:
درس امام حسين و هر قهرمان شهيد ديگرى اين است كه در دنيا، اصول ابدى عدالت و ترحّم و محبّت وجود دارد كه تغيير ناپذيرند و همچنين مىرساند كه هر گاه كسى براى اين صفات مقاومت كند و در راه آن پافشارى كند، آن اصول هميشه در دنيا باقى و پايدار خواهد ماند.
بنت الشّاطى (نويسنده معروف مصرى):
زينب، خواهر حسين بن على، لذّت پيروزى را در كام ابن زياد و بنىاميه خراب كرد و در جام پيروزى آنان قطرات زهر ريخت. در همه حوادث سياسى پس از عاشورا، همچون قيام مختار و عبدالله بن زبير و سقوط دولت امويان و برپايى حكومت عباسيان و ريشه دواندن مذهب تشيع، زينب قهرمان كربلا نقش برانگيزاننده داشت.
عبّاس محمود عقّاد (نويسنده و اديب مصرى):
جنبش حسين، يكى از بىنظيرترين جنبشهاى تاريخى است