نسيم انديشه پرسش و پاسخ ها از آيت الله جوادى آملي - جوادى آملى، عبد الله - الصفحة ٦٧
مىبينيد، يعنى در اين دنيا، هر جا كه نشستهايد، جهنم را مىبينيد. حضرت على (عليهالسلام) فرمود: متقين گويا بهشت و جهنم و اهل آنها را مىبينند. (١) ١٣. روشهاى تفسيرى اهل بيت (عليهمالسلام) را ذكر بفرماييد؟ يكم. اهل بيت (عليهمالسلام) ظاهر قرآن، يعنى آنچه از لغت، جمله، قراين، سياق و فرهنگ محاوره به دست مىآيد، حجّت مىدانستند و با استدلال به آن، آيه را تفسير مىكردند. اين راه كه آنها خود در پيش گرفته و امضا كردهاند، راهى عمومى است كه ديگران نيز مىتوانند پىبگيرند.
دوم. روش تفسيرى ديگر امامان (عليهمالسلام) به تعيين حدودِ احكام و شرايع الهى مربوط است. اين روش به امامان (عليهمالسلام) اختصاص دارد و ديگران از آن بىنصيب هستند. ايشان در اين روش، مطلقهاى قرآنى را مقيّد كرده، تخصيصات مربوط به عمومات را ذكر مىكنند و شرايط يا موانعى را بيان مىدارند. اين نوعِ تفسير، از ظاهر و لفظ عبارات قرآنى يا سياق آيات، جملات و كلمات به دست نمىآيد؛ مانند قيد يا شرطى كه براى نماز صبح، ظهر يا عصر ذكر مىشود، يا اينكه نماز
______________________________
١- «فهم و الجنّه كمن قد رآها فهم فيها مُنعمون و هم و النار كمن
قد رآها فهم فيها مُعذّبون»، نهج البلاغه، خطبه ١٩٣.