نسيم انديشه پرسش و پاسخ ها از آيت الله جوادى آملي - جوادى آملى، عبد الله - الصفحة ٤٣
انسان مىفهمد كه آفتاب از چه چيزهايى تشكيل شده؛ چگونه نوشته مىشود و طول و عرض آن چقدر است؛ ولى هيچيك از اينها به انسان نور و گرما نمىدهد.
«تعليم اسماء» از جنس «علم حصولى» نيست. خداى سبحان اسماى حسناى خود را به انسان كامل نشان داد. حضرت آدم (عليهالسلام) مصداقى از انسان كامل است. انسان كامل عصر نيز، وجود مبارك ولى عصر (عج) است كه به اسماى الهى متعلَّم است.
«اسماء» جمع اسم، از سمو يا سمه، به معنى علامت و نشانه است. (١) همهجهان اسماى الهى و نشانه و علامت آن بىنشان است. در دعاى كميل مىخوانيد: «و بِأسمائك الّتى غلبت أركان كلّ شىء». (٢) الفاظى كه ما به كار مىبريم، نام «الاسماء» است؛ يعنى لفظ آفتاب نام جرمى نورانى است كه ما در ذهن داريم؛ مفهوم ذهنى ما نيز نامى است براى حقيقتى كه در آسمان است و آن حقيقت، نامى از اسماى حسناى الهى است و مسماى آن خدا و هويت الهى است. اين هويت با وصفى كه مشاهده مىكنند، اسم الهى است: «غلبت أركان كلّ شىء». آفتاب خارجى اين اسم را به ما نشان مىدهد و
______________________________
١- ر. ك: المصباح المنير، ص ٢٩٠، «س م و»؛ ر. ك: تسنيم، ج ١، ص
٢٧٨.
اقبال بالاعمال، ص ٢٢٠.