ربّهم انّى لا اضيعُ عملَ عاملٍ منكم من ذكرٍ او انثى بعضكم من‌بعض (١)؛ اگر كسى، زن يا مرد، مؤمن باشد و عمل صالح انجام دهد، اجر او را ضايع نمى‌كنيم. در سوره مباركه احزاب نيز مردان و زنان را كنار هم ذكر مى‌كند؛ انّ المُسلمينَ و المُسلماتِ و المؤمنينَ و المؤمناتِ و القانتينَ و القانتات ... (٢)، بنابراين، خطابهاى قرآنى مردانه نيست، بلكه با مردم است.

٣. آيا الفاظى چون «لعلّ» و مانند آن، در قرآن نيز به همان معنى كه در ميان مردم رايج است (كه نشانه شك، ترديد و عدم يقين است) به كار رفته است؟ برخى بر اين باورند كه «شايدِ» خدا «بايد» است (٣)؛ ولى بايد توجه داشت كه لفظ «شايد»، گاهى به «گوينده» و گاه به «فعل» بازمى‌گردد. گوينده نيز گاه عالم، گاه جاهل و گاه شاك است. خداى سبحان نيز به چيزى جهل يا شك ندارد؛ انّ اللّه بكلّ شى‌ءٍ عليم (٤)، على كلّ شى‌ء شهيد (٥)، بِكلّ شى‌ءٍ مُحيط (٦)، پس‌

______________________________
١- سوره آل‌عمران، آيه ١٩٥.

٢ سوره احزاب، آيه ٣٥.

٣ ر. ك: التفسير الكبير، مج ١، ج ٢، ص ١١٠.

٤- سوره بقره، آيه ٢٣١.

٥- سوره حجّ، آيه ١٧ و ....

٦- سوره فصّلت، آيه ٥٤.