مستقيمى است كه همه انبيا پيموده‌اند و آن را به ديگران نيز ارائه كردند. اگر انسان راه حقّ را بشناسد و سپس با اعتدال، در اين راه گام بردارد و ديگران را هم با خود ببرد، راه كمال را پيموده است.

وقتى پيمودن راه كمال به اين سادگى است، چرا به دنبال هيپنوتيزم و امثال آن باشيم؟! در قرآن كريم آمده است: لَقَدْ يَسّرْنا القُرآنَ للذّكر (١)؛ ما قرآن را براى ياد حقّ آسان قرار داديم.

اگر به كارهاى بد عادت نكنيم، انجام كارهاى خوب بسيار آسان است. كسى كه اهل استعمال دخانيات نيست، به آسانى از سيگار و چيزهايى مانند آن دورى مى‌كند، چون جسمِ خود را به آن عادت نداده است. براى او نكشيدن ترياك يا سيگار اصلًا مهم نيست، چون خود را به اين سموم عادت نداده است؛ ولى با اعتياد، اين كار بر بدن تحميل مى‌شود و ترك آن مشكل مى‌گردد. گناهان نيز در حقيقت اين‌گونه‌اند. اميرمؤمنان (عليه‌السلام) فرمود: «تَعَطّروا بالاستغفار لاتفضحنّكم روائح الذّنوب». (٢) عطر دو قسم است: عطر گاهى ظاهرى است كه استفاده از آن مستحب است، به خصوص هنگام نماز، و گاهى باطنى است كه شامّه جان را مى‌پروراند و همان فضيلت و طهارت روح است. امام‌

______________________________
١- سوره قمر، آيه ١٧.

وسائل الشيعه، ج ١٦، ص ٧٠.