١٦. رقّت قلب چيست؟ قلب، گاهى داراى رقّت است و گاهى هم دچار ضعف مى‌شود. ممكن است كسى بگويد، من در تمام مدت عمر خود، حتى يك گوسفند را هم سر نبريده‌ام يا بريدن سر مرغى را نديده‌ام، اين رقّت قلب نيست، بلكه ضعف نفس است، زيرا همين شخص وقتى بوى كباب گوشت گوسفندى كه مى‌خورد، به مشام فقرا مى‌رسد، در خود هيچ احساسى ندارد.

رقّت قلب و عاطفه از فضايل انسانى است؛ در حالى كه ضعف نفس هيچ فضيلتى ندارد. رقّت قلب راهى است كه انسان با طى آن، بر اساس دستورات الهى، به خلق خدا خدمت مى‌كند.

رقيق القلب كسى است كه از ديدن يك فقير واقعاً متأثر مى‌شود يا وقتى از قيامت و دوزخ سخن به ميان مى‌آيد، اشك در چشمانش حلقه مى‌زند. راه رقّت قلب نيز دورى از گناه است. امام على (عليه‌السلام) مى‌فرمايد: «ما جفّتِ الدموع إلّا لقسوهِ القلوب و ما قست القلوب إلّا لكثره الذنوب» (١)؛ چشمها گرفتار خشكى نمى‌شود، مگر در اثر قساوت قلب، و قلب گرفتار قساوت نمى‌شود، مگر با زيادى گناه.

______________________________
١- بحار الانوار، ج ٦٧، ص ٥٥؛ وسائل الشيعه، ج ١٦، ص ٤٥.