بايسته هاى فقه جزاء - هاشمى شاهرودى، سيد محمود - الصفحة ٣١٣ - گفتار ششم پيوند عضو پس از قصاص
پيوند زده و به حال اول برگرداند با اين حال بايد جانى قصاص شود؛ زيرا او به سبب جدا كردن گوش، محكوم به قصاص شده بود و جدا شدن نيز تحقق يافت. اگر جانى بگويد: گوش او را جدا كنيد سپس مرا قصاص كنيد، برخى گفتهاند: بايد جدا شود؛ زيرا او تكهاى مردار را به بدن خود پيوند زده است و جدا كردن آن به عهده حاكم و امام است. اگر اين كار انجام گرفت و گوش جانى را نيز به عوض آن بريدند ولى جانى گوش خود را پيوند زد، در اين صورت اجراى قصاص به جا بوده است؛ زيرا منشأ حكم قصاص، جدا شدن گوش مجنى عليه بود و اين كار صورت گرفته بود. اگر مجنى عليه بگويد: گوش او را قطع كنيد؛ زيرا او گوش خود را بعد از آنكه به حكم قصاص جدا شده بود پيوند زده است فقهاى ما گفتهاند: گوش او (جانى) جدا مىشود ولى علت اين حكم را بيان نكردهاند. كسانى گفتهاند: گوش پيوند زده بنا به امر به معروف و نهى از منكر جدا مىشود و اين رأى با مذهب ما سازگار است.
نزد فقهاى عامه نماز با اين گوش پيوند زده، صحيح نيست؛ زيرا اين شخص شىء نجسى را بىآنكه ضرورتى در ميان باشد با خود حمل مىكند؛ از اين رو نماز با اين گوش صحيح نيست. مقتضاى مذهب ما نيز همين است.
فقهاى عامه همچنين گفتهاند: هرگاه كسى استخوان شكسته خود را با استخوان مردهاى ترميم كند اگر بيم تلف او نرود بايد آن استخوان را جدا كند وگرنه نماز او صحيح نخواهد بود؛ ولى اگر بيم تلف او در ميان باشد استخوان مزبور جزء بدن او مىشود و حكم نجاست آن از ميان مىرود. اما بر مذهب ما نماز او صحيح است؛ زيرا نزد ما استخوان مرده نجس نيست مگر استخوان حيوان نجس العين مانند سگ و خوك.»[١]
در كتاب جواهر الفقه آمده است:
«مسأله: هرگاه مردى گوش مرد ديگرى را قطع كند و مجنى عليه فوراً گوش خود را پيوند بزند و گوش نيز به جاى خود پيوند بخورد آيا با اين حال مجنى عليه حق قصاص دارد؟
جواب: آرى حق قصاص دارد؛ زيرا با جدا شدن گوش، قصاص واجب مىشود و جدا شدن گوش تحقق يافته بود و پيوند آن تأثيرى در اسقاط حق قصاص ندارد؛ زيرا اين كار، چسباندن تكهاى مردار به بدن است و برطرف كردن آن از بدن واجب است.
اين مسأله را در مسائل مربوط به نماز آورديم.
[١] مبسوط، ص ٢٠٩، مندرج در سلسلة الينابيع الفقهية.