١ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص

علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٥٤ - از خداانگاری امامان تا خداباوری نظاممند؛ بررسی سندی و محتوايی حدیث

این حدیث ارائه نموده‌اند، تا کنون پژوهشی با نگرشی جامع نسبت به بررسی سندی و محتوایی حدیث مذکور منتشر نشده است. هم‌چنین در خصوص مسألۀ پژوهش _ که چگونگیِ نگرش صحیح به جایگاه امام است _ عالمانی چون شیخ مفید،[١] جعفر سبحانی،[٢] سید اسدالله شوشتری[٣] و سید علی میلانی[٤] بر مبنای معارف به دست آمده از اهل بیت:، به نگارش کتاب در این زمینه همت گمارده‌اند. از سوی دیگر، مسأله غلو در شأن امامان:، همواره مورد توجه و تقابل عالمان و صاحب‌نظران شیعی قرار گرقته است که به عنوان نمونه، این امر در آثار عالمانی چون شیخ صدوق،[٥] شیخ مفید[٦] و علامه مجلسی[٧] نمود بارزی دارد.

١. مفهوم‌شناسی واژگان

در ابتدا به مفهوم شناسی واژگان اساسی این پژوهش پرداخته خواهد شد:

١- ١. خداانگاری

مراد نگارنده از خداانگاری، مسألۀ نسبت دادن الوهیت به امامان: است. «الوهیت» در لغت از ریشۀ «اله» است که در معنای فعلی بیان‌گر عبادت[٨] و در معنای مصدری به معنای معبود[٩] است و مفاهیمی چون تحیر و محجوب ماندن از دیده‌ها را نیز به همراه خود دارد.[١٠] از نظر اصطلاحی نیز الوهیت، واژه‌ای عرفانی و اسم مرتبۀ الهی است[١١] و عبارت از واجب الوجودی خواهد بود که به طور ذاتی، قدیم[١٢] و معبود بوده و بتواند خالق و رازقِ عبادت‌كنندۀ خود و مسلط و مقتدر بر او باشد.[١٣]


[١]. الإفصاح فی الإمامة، ص٢٧- ٣٥.

[٢]. الأضواء علی عقائد الشیعة الإمامیة، ص٣٦٢- ٣٦٤.

[٣]. الإمامة، ص٥٤١.

[٤]. الإمامة فی أهم الكتب الكلامیة و عقیدة الشیعة الإمامیة، ص٥٧- ٦٠.

[٥]. الاعتقادات، ص٩٧ - ١٠١.

[٦]. تصحیح اعتقادات الإمامیه، ص١٣١- ١٣٦.

[٧]. بحار الانوار، ج٢٥، ص٢٦١ - ٣٢٧.

[٨]. کتاب العین، ج٤، ص٩٠.

[٩]. مفردات الفاظ القرآن، ص٨٢.

[١٠]. موسوعة كشاف اصطلاحات الفنون و العلوم، ج١، ص٢٥٧.

[١١]. فرهنگ معارف اسلامی، ج١، ص٢٨٢.

[١٢]. شرح المصطلحات الكلامیه، ص٣٥.

[١٣]. عقاید اسلام در قرآن كریم‌، ج‌١، ص٣٩.