علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ١٨٨ - تحليل موضوعی مقالات نشريات علمی _ پژوهشی حوزه علوم حديث
شادمانفر[١] (١٣٨٩ش) در ایران به بررسی مقالات حوزه کتابداری و اطلاعرسانی به روش تحلیل محتوا پرداختهاند. زکی [٢](١٣٨٥ش) در پژوهشی به روش تحلیل محتوا به بررسی گرایشهای موضوعی مقالههای مدیریت پرداخت. همچنین، پژوهشهایی توسط لوزادیس[٣] و همکاران (٢٠١٠م) در خارج از ایران، رشیدی آشتیانی و لاریجانی[٤] (١٣٩٠ش) در ایران در زمینه موضوعی اقتصاد، عثمان و عفیف[٥] (٢٠١٠م) در کشف گرایشهای موضوعی تحقیقات حوزه روانشناسی سلامت، شریفی و همکاران[٦] (١٣٩١ش) در زمینه موضوعی تربیتبدنی و علوم ورزشی صورت گرفته است، ولی از آنجایی که تاکنون هیچ پژوهشی به بررسی گرایش موضوعی مقالات نشریات حوزه علوم حدیث نپرداخته است، بنا بر این، انجام چنین پژوهشی ضروری به نظر میرسد.
روش پژوهش
پژوهش حاضر، از لحاظ رویکرد، رویکرد کمی و به لحاظ هدف، از نوع کاربردی است. به منظور تعیین گرایش موضوعی مقالات از روش تحلیل محتوا استفاده شده است. برای تحلیل مقالات، کلیه نشریات علمی _ پژوهشی حوزه علوم قرآن و حدیث، بر پایه آخرین فهرست ارائه شده از سوی کمسیون ارزیابی نشریات، انتخاب شده و مقالات آنها ارزیابی گردیده است. برای ارزیابی مقالات، پس از مطالعه مبانی نظری بازبینهای (چکلیستی) در سه بخش (بخش اول اطلاعات نشریه، بخش دوم اطلاعات نویسندگان و بخش سوم موضوع مقالههای منتشر شده) تنظیم شد. بررسی مقالات از روی نسخه کاغذی نشریات انجام شد و در مواردی که دسترسی به نسخه کاغذی مقدور نبود، به پایگاههای مقالات مراجعه شد. پس از بررسی مقالات و تکمیل بازبینههای مورد نظر، اطلاعات جمعآوری شده بر اساس نرمافزار SPSS تجزیه و تحلیل آماری گردید و یافتهها در قالب نمودار و
[١]. «تحلیل محتوای مقالات همایشهای انجمن کتابداری و اطلاعرسانی ایران از سال ٧٩ تا پایان سال ٨٥»،
ص٢٥ - ٣٨.
[٢]. «بررسی تحلیل محتوای گرایشهای پژوهشی در مجلات علمی تخصصی مدیریت»، ص٤٣ - ٧٤.
[٣]. The Scince of Ecological Economics: A Content Analysis of Ecological Economics ١٩٨٩-٢٠٠٤: ١-١٠.
[٤]. «تحلیل محتوای نشریههای علمی _ پژوهشی در حوزه موضوعی اقتصاد در سالهای ١٣٨٥ - ١٣٨٩»،
ص١٣٣- ١٥٧.
[٥]. Troubled Minds in the Gulf Health Research in the United Arab Emirates (١٩٨٩-٢٠٠٨): ٤٨-٥٣.
[٦]. «تحلیل توصیفی مقالههای نشریات علمی _ پژوهشی تربیت بدنی و علوم ورزشی طی سالهای ١٣٨٤- ١٣٨٨»، ص٦١ - ٨٥.