منتخب المسائل - الحكيم، السيد محمد سعيد - الصفحة ٣١٣ - احكام متفرقه وقف

(مسأله ١٤٧٢) متولّى بايد همواره مصلحت همه طبقات موقوفٌ عليهم را در اعصار مختلف در نظر بگيرد، نه فقط مصلحت معاصران خود را.

(مسأله ١٤٧٣) هنگامى كه وقف تحقّق پيدا كرد لزوم پيدا مى‌كند، و واقف و ورثه حق رجوع ندارند.

(مسأله ١٤٧٤) وقف بر دو قسم است: شراكتى و ترتيبى. در وقف شراكتى همه افراد يك عنوان با اختلاف مراتبى كه دارند، در آن شريك و سهيم مى‌باشند، مثل وقفى كه بر علما يا سادات باشد. در وقف ترتيبى تا افراد طبقه اول هستند نوبت بهطبقه دوّم نمى‌رسد.

(مسأله ١٤٧٥) فروش عين موقوفه در وقف عام كه عين موقوفه براى استفاده همه طبقات در همه قرون و اعصار وقف شده، هرگز جايز نمى باشد ولى فروش عين موقوفه در وقف خاص، در دو مورد جايز است:

١) استفاده كردن از وقف به صورتى كه وقف شده غير ممكن باشد و وقفيّت باطل شود و عين موقوفه تبديل به صدقه گردد.

٢) واقف به هنگام وقف تصريح كند در مواقعى كه چون پديدار شدن اختلاف، يا مطلقا فروخته شود. در اين صورت فروخته مى‌شود و پول آن در موردى كه واقف تعيين كرده، يا از وقفنامه استفاده مى‌شود، خرج مى‌گردد.

(مسأله ١٤٧٦) نسخه‌هاى خطى اگرچه در اثر سقوط از مورد استفاده بودن، وقفيت آنها باطل مى‌شود و به صدقه مطلق يا مخصوص مبدّل مى‌گردد، ولى نگهدارى آنها در كتابخانه‌هاى عمومى مورد اعتماد، از بهترين موارد صرف صدقاتمى‌باشد، و لذا شايسته نيست كه آنها را با فروش و امثال آن تباه كنند.

(مسأله ١٤٧٧) آثار عتيقه هنرى و غيره كه نگهدارى آنها موجب سرفرازى اسلام و مسلمين است، حكم مسأله پيشين را دارند و لازم است كه متولّى آنها در حفظ و حراست آنها تلاش كنند و به هنگام اعمال ولايت به اين جهت توجّه داشتهباشند.