منتخب المسائل - الحكيم، السيد محمد سعيد - الصفحة ٣٦٤ - دوّم احكام نفقه خويشاوندان

پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌ها نيز بر انسان واجب است، ولى نفقه ديگر خويشاوندان بر او واجب نيست، اگرچه مستحب است.

(مسأله ١٧٥٥) نفقه پدر و مادر و فرزندان به دو شرط واجب مى‌باشد:

١) توان مالى، اگرچه به وسيله كار و تلاش و يا قرض گرفتن با قدرت پرداخت از مال موجود باشد.

(مسأله ١٧٥٦) براى تأمين نفقه پدر و مادر و فرزندان مجبور به قرض كردن، بدون توان پرداخت، و يا پذيرش صدقه و حقوق واجبه نيست.

٢) فقر و نياز آنها، بلكه بنابر احتياط واجب اگرچه توان استفاده از صدقات و حقوق و مانند آنها داشته باشند.

(مسأله ١٧٥٧) نفقه واجب فرزندان و پدر و مادر مربوط به خوراك، پوشاك، مسكن، درمان و امثال آن مى‌باشد، امّا پرداخت قرضهاى آنها و هزينه ازدواجشان بر او واجب نيست.

(مسأله ١٧٥٨) اگر پدر توان مالى دارد نفقه فرزندان را بايد بپردازد، و با وجود پدر توانمند، نفقه فرزندان بر مادر، پدربزرگ و مادربزرگ واجب نيست.

(مسأله ١٧٥٩) توسعه دادن بر اعضاى خانواده مستحب است، چنانكه در روايات صحيحه از پيشوايان معصوم بر آن تأكيد شده است.

ابوحمزه ثمالى از امام سجاد روايت مى‌كند كه فرمود:

«خداوند متعال در ميان شما از كسى خشنودتر است كه او بيش از ديگران بر عائله‌اش توسعه فراهم كند».

در اين رابطه مسعده نيز از امام كاظم روايت كرده كه فرمود:

«عائله هر كسى اسيران او مى‌باشند، پس اگر خداوند به كسى نعمتى عنايت فرموده باشد، بر اسيران خود توسعه دهد، اگر نكند انتظار مى‌رود كه آن نعمت از دست او گرفته شود».