افسوس و هزاران افسوس! كه اين نويسنده مستغرق در بحار هواى نفس و مخلّد بر ارض طبيعت و گرفتار شهوات و اسير بطن و فرج و بيخبر از ملك هستى و مست خودى و خود پرستى در اين عالم آمد و عن قريب خواهد رفت و از محبت اوليا هيچ ادراك نكرد و از جذبات و جذوات و منازل و مغازلات آنها هيچ نفهميد، و وقوفش در اين عالم وقوف حيوانى و حركاتش حركات حيوانى و شيطانى بود. اگر چنين باشد، مردنش نيز مردن حيوان و شيطان است. اللّهمّ إليك المشتكى و عليك المعوّل. [١] خداوندا، تو خود ما را به نور هدايتت دستگيرى فرما و از اين خواب سنگين بيدار فرما و به عالم غيب و نور و دار بهجت و سرور و خلوت انس و محفل خاص دعوت كن.

و بإسناده عن أبي عبد اللّه، عليه السّلام، قال قال رسول اللّه، صلّى اللّه عليه و آله: أرض القيامة نار ما خلا ظلّ المؤمن فإنّ صدقته تظلّه. [١] «فرمود حضرت صادق، عليه السلام، كه حضرت رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله فرمود: زمين قيامت آتش است، مگر سايه مؤمن و جوار آن كه صدقه او را سايه اندازد و حفظ نمايد.» و در روايت است كه «صدقه را خداى تعالى تربيت فرمايد مثل شماها كه بچه شتر را تربيت مى‌كنيد. و اگر نصف خرما صدقه دهيد، خداى تعالى آن را تربيت مى‌فرمايد و در روز قيامت آن را مى‌دهند به بنده در صورتى كه مثل كوه احد يا بزرگتر از آن است.» [٢] و از اين قبيل حديث بسيار است. و در احاديث كثيره وارد است كه صدقه مردنهاى بد را دفع مى‌نمايد، [٣] و روزى را نازل مى‌كند، [٤] و قرض را ادا مى‌كند، [٥] و عمر را زياد كند، و هفتاد طور مردن بد را دفع كند، [٦] و خداى تعالى عوض آن را از ده تا صد هزار عطا فرمايد، [٧] و اسباب زيادت مال گردد، [٨] و در صبح هر كس صدقه دهد، از بلاهاى آسمانى در آن روز ايمن گردد، و اگر در اوّل شب بدهد، از بلاهاى آسمانى در آن شب ايمن باشد، [٩] و مداواى مريضها با صدقه شود، [١٠] و اگر كسى اهل بيت مسلمى را كفايت كند، گرسنگى آنها را رفع كند و بدن آنها را بپوشاند و آبروى آنها را حفظ كند، از هفتاد حج محبوبتر است، با آنكه يك حج از هفتاد عتق رقبه بالاتر است، [١١] با آنكه در عتق رقبه وارد است كه هر كس بنده‌اى را آزاد كند، خداوند به هر عضوى از آن عضوى از او را از آتش جهنم‌

[١] «بار خدايا، شكوه به سوى تو برند و بر تو اعتماد كنند.»

[٢] قال: فسكت أبو عبد اللّه (ع) ساعة ثمّ قال: قال اللّه تعالى: إنّ من عبادي من يتصدّق بشقّ تمرة فأربيها له كما يربّى احدكم فلوّة حتى أجعلها مثل جبل أحد. بحار الانوار، ج ٩٣، ص ١٢٢- ١٢٣، «كتاب الزكاة»، باب ١٤.

حديث ٣٠.

[٣] قال رسول اللّه (ص): الصّدقة تدفع ميتة السّوء. فروع كافى، ج ٤، ص ٢، «كتاب الزكاة»، «باب فضل الصدقة»، حديث ١. و ص ٥، «باب ان الصدقة تدفع البلاء» حديث ٣.

[٤] قال أبو عبد اللّه (ع) لمحمّد ابنه: يا بنىّ كم فضل معك من تلك النفقة؟ قال: أربعون دينارا. قال: أخرج فتصدّق بها قال: إنّه لم يبق معي غيرها. قال: تصدّق بها، فإنّ اللّه عزّ و جلّ يخلصها، أما علمت أنّ لكلّ شي‌ء مفتاحا و مفتاح الرّزق الصّدقة؟ فتصدّق بها. ففعل. فما لبث أبو عبد اللّه (ع) عشرة أيّام حتّى جاءه من موضع أربعة آلاف دينار. فقال: يا بنىّ أعطينا للّه أربعين دينارا، فأعطانا اللّه أربعة آلاف دينار. (حضرت صادق (ع) به پسر خود، محمد گفت: «فرزندم، از آن پول چه قدر براى تو باقى مانده است؟» گفت: «چهل دينار.» فرمود: «بيرون برو و آن را ببخش.» گفت: «همين مقدار برايم مانده است.» فرمود: «آن را ببخش كه خداوند عز و جل جاى آن را پر مى‌كند. آيا ندانستى كه هر چيزى را كليدى است و كليد روزى بخشش است؟ پس آن را ببخش.» محمد آن را بخشيد. ده روز بر حضرت صادق (ع) بگذشت كه از جايى چهار هزار دينار براى وى رسيد. پس به فرزند خود گفت: «فرزندم، براى خدا چهل دينار انفاق كرديم خداوند چهار هزار دينار به ما باز گرداند.») و از هفتمين پيشواى شيعيان نقل است كه فرمود: استنزلوا الرزق بالصدقة. (با بخشش روزى را از آسمان طلب كنيد.) فروع كافى، ج ٤، ص ٩- ١٠، «كتاب الزكاة»، «باب في أنّ الصدقة تزيد في المال»، حديث ٣- ٤.

[٥] امام صادق (ع) فرمود: إنّ الصّدقة تقضى الدّين و تخلف بالبركة. بخشش ديون را از گردن مى‌افكند و مالها را با بركت مى‌گرداند.» منبع پيشين، ص ٩، حديث ١.

[٦] عن أبي جعفر (ع) قال: البرّ و الصّدقة ينفيان الفقر و يزيدان في العمر و يدفعان تسعين [خ: سبعين‌] ميتة السّوء. فروع كافى، ج ٤، ص ٢، «كتاب الزكاة»، «باب فضل الصدقة»، حديث ٢.

[٧] عن أبي جعفر (ع) في قول اللّه عزّ و جلّ: «فأمّا من أعطى و اتّقى و صدّقه بالحسنى» (ليل- ٥) قال: و إنّ اللّه يعطي بالواحدة عشرة إلى مأة ألف فما زاد الحديث. وسائل الشيعة، ج ٦، ص ٢٥٦، «كتاب الزكات»، «ابواب الصدقة»، «باب ١»، حديث ٥.

[٨] پيامبر (ص) فرمود تصدّقوا، فإنّ الصّدقة تزيد في المال كثرة ... (صدقه دهيد صدقه مال را فزونى دهد.) فروع كافى، ج ٤، ص ٩، «كتاب الزكاة»، «باب في أن الصدقة تزيد في المال»، حديث ٢.

[٩] پيامبر (ص) فرمود: من سرّه أن يدفع اللّه عنه نحس يومه، فليفتتح يومه بصدقة، يذهب اللّه بها عنه نحس يومه. و من أحبّ أن يذهب اللّه عنه نحس ليلتة، فليفتتح ليلته بصدقة، يدفع اللّه عنه نحس ليلته ... (هر كس دوست مى‌دارد كه خدا شومى روز وى را از او دور دارد، روز خود را با صدقه آغاز كند، كه به سبب آن خداوند شومى آن روز را ببرد. و هر كه دوست دارد كه خدا شومى شب وى را ببرد، شبش را با صدقه آغاز كند كه خداوند به سبب آن شومى آن شب را از او دور كند.) فروع كافى، ج ٤، ص ٧٠، «كتاب الزكاة»، «باب أنّ الصدقة تدفع البلاء»، حديث ٩.

[١٠] امام صادق (ع) فرمود: داووا مرضاكم بالصّدقة ... (بيماران خود را با صدقه درمان كنيد.) فروع كافى، ج ٤، ص ٣، «كتاب الزكاة»، «باب فضل الصدقة»، حديث ٥.

[١١] امام باقر (ع) فرمود: لأن أحجّ حجّة أحبّ إلىّ من أن أعتق رقبة و رقبة. (حتّى انتهى إلى عشرة، و مثّلها و مثّلها حتّى انتهى إلى سبعين.) و لأن أعول أهل بيت من المسلمين أشبع جوعتهم و أكسو عورتهم و أكفّ وجوههم عن النّاس أحبّ إلىّ من أن أحجّ حجّة و حجّة و حجّة، (حتّى انتهى إلى عشر و عشر و عشر، و مثّلها حتّى انتهى إلى سبعين.) اگر يك حج به جاى آورم خوشتر دارم از آنكه بنده‌اى آزاد كنم و بنده‌اى ديگر، (امام تا ده بار آن را تكرار كرد و ادامه داد تا به هفتاد رسيد.) و اگر نفقه خانواده‌اى مسلمان را تعهد كنم و آنان را سير گردانم و تنشان را بپوشانم و آبرويشان را نزد مردم نگاه دارم، خوشتر دارم از آنكه حجى به جاى آورم و حجى ديگر و حجى ديگر. (و تا ده بار آن را تكرار كرد و ادامه داد تا به هفتاد رسيد.) فروع كافى، ج ٤، ص ٢ «كتاب الزكاة»، «باب فضل الصدقة» حديث ٣.

______________________________

[١] فروع كافى، ج ٤، ص ٣، «كتاب الزكاة»، «باب فضل الصدقة»، حديث ٦.