نشست علمى - مركز فقهى ائمه اطهار(ع) - الصفحة ٦٨
بر آنها منطبق است، مادر، پدر، برادر، خواهر و ديگر عناوين نسب، آيا در اصطلاح شارع معنايى مغاير با اصطلاح عرف عام و لغت عام دارد؟ يا اينكه معناى مراد شارع در استعمال اين كلمات همان معنايى است كه در عرف عام اطلاق و اراده مىشود. مىدانيد كه در لغت بر اساس آنچه اصطلاحاً ما طلبهها به اطلاق مقامى تعبير مىكنيم، اصل اولى نفى حقيقت شرعيه است، يعنى شارع در رابطه با الفاظ تا اصطلاح خاصى از او محقق و ثابت نشود، اصل اولى بر اساس اطلاق مقامى اين است كه منزّل بر معانى عرفيهى عام است، مگر در مواردى كه از شارع اصطلاح خاصى ثابت شود و تاكنون حتى نسبت به يك كلمه اصطلاح خاصى براى شارع ثابت نشده است. شأن شارع شأن وضع و لغت نيست، شأن شارع شأن تشريع و جعل قانون است، وضع و لغت از شئون شارع نيست، شارع بما هو شارع جايگاهش جايگاه قانونگذارى و شريعتگرى است. آنچه كه به عنوان حكومت در تعبيرات آمده مثل الطواف بالبيت صلوة معنايش وضع و لغت نيست، يعنى شارع نمىخواهد بگويد كه از اين به بعد طواف اسمش صلات است ولو عرف آن را صلات نمىداند، رباى بين پدر و فرزند ربا نيست به حسب وضع لغت، ولو عرف آن را ربا مىداند، آنچه كه هست اين تعبيرات تعبيرى از احكام شرعيه است، لا ربا بين الوالد و ولده يعنى لا يحكم بحرمة الربا، الطواف بالبيت صلوة يعنى احكام صلات را دارد، بر همان اساس كه جايگاه شارع جايگاه