نشست علمى - مركز فقهى ائمه اطهار(ع) - الصفحة ٣٠ - ويژگىهاى مكتب اصولى حوزه علميه قم
و مشخصاتشان اين است كه علمى را كه خواسته درس بدهد به نام علم اصول، قبل از هر چيز آگاه به تاريخ اين علم شده است و اين يك توصيه خيلى خوبى است كه من به دوستانم مىكنم. اگر يك كتابى را مىخوانيد اول ببينيد كه اين كتاب مؤلفش كيست، در چه سالى نوشته شده و درچه تاريخى بوده است. اگر فقه مىخوانيد يك مقدارى تاريخ فقه بدانيد، اگر اصول مىخوانيد تاريخ علم اصول را بدانيد. مرحوم آيت الله بروجردى يكى از آگاهترين افراد به تاريخ علم اصول و تاريخ فقها بوده و به تحول فقه و به تحول علم اصول آگاه بوده كه از نوشتههايش هم كاملًا پيداست. براى نمونه شما در مبحث كلام نفسى مراجعه كنيد؛ ايشان مبحث طلب و اراده را مىخواهد شروع كند به كلام نفسى پرداخته و يك تاريخچه اى ارائه مىكند كه اين بحث چه زمانى طرح شده و از كجا آغاز شده است. آخوند و ميرزاى شيرازى و ديگران ندارند. اين تأثير را در شاگردان مرحوم آيت الله بروجردى كاملًا مىبينيم. مرحوم آقاى مطهرى وقتى مىخواست اصاله الوجود را براى ما بگويد، شايد سه جلسه تاريخچه طرح اين مسئله را گفت. اين روش روش مرحوم آقاى بروجردى است، منهج اصول فقه آيت الله بروجردى اين است كه طلب و اراده چرا در اصول مطرح مىشود؟ اولين كسى كه در اصول مطرح كرده است چه كسى بوده است؟ ايشان يك تاريخچه زيبايى ارائه داده كه معتزله و
اشاعره چطور فكر مىكردند و چرا به علم اصول سرايت كرد؟