اسناد لانه جاسوسی آمریکا - دانشجویان مسلمان پیرو خط امام - الصفحة ٨٢٦ - وضعیت حقوقی نیروهای آمریکا در ایران

اجتماعی را جهت بهبود وضعیت بسیاری از مردم خود در پیش گرفت. در ژوئیه ١٩٦٢ (تیر ماه

١٣٤١ م) آمریکا به پرداخت سالیانه سی میلیون دلار جهت حمایت از ارتش شاهنشاهی ایران پایان

داد و در ماه اوت (مرداد ماه ١٣٤١ م) لیندون بی. جانسون، معاون رئیس جمهور در تهران توقف

نمود، تا از شاه دلجویی کند. جانسون بشدت تحت تأثیر استقبال پرشور ٢٥٠ هزار ایرانی که در مسیر

حرکت وی صف کشیده بودند، قرار گرفت. به طوری که وی چندین بار توقف کرده و با مردم دست

داد. وی طی ملاقاتهایش، بارها و بارها ادامه تعهد آمریکا نسبت به ایران را مورد تأکید قرار داد. شاه

طی ملاقاتهای خصوصی اش با جانسون، مسئله قطع کمک نظامی را پذیرفت. یک ماه بعد، ایران

سیاست مستقلتر خارجی خود را با آگاه ساختن اتحاد شوروی مبنی بر اینکه اجازه استقرار پایگاه

موشکی خارجی در خاک خود را نخواهد داد، آغاز کرد.(١)

وزارت دفاع آمریکا بر فشارهای خود برای کسب اختیارات قضایی انحصاری ادامه داد، گویی که

هیچ موضوع دیگری بین ایران و ایالات متحده وجود نداشت. در گزارش تقدیمی به کمیته فرعی

اروین در اوت ١٩٦٢ (مردادماه ١٣٤١ م) وزارت دفاع آمریکا اعلام کرد که ایران در مورد ١٨ فقره

جرم ارتکابی در آن کشور طی سال گذشته از اختیارات قضایی خود به هیچ وجه چشم پوشی نکرده

است. تا آن تاریخ، ایران حتی یک مورد چشم پوشی را نیز تضمین نکرده بود. مقامات آمریکایی

بایستی از حساسیت ایرانیان در شرایطی که حق حاکمیت این کشور مطرح باشد، آگاه می بودند، ولی

وزارت دفاع آمریکا از تقاضای خود برای «کسب حقوق برون مرزی» کوتاه نمی آمد. از آنجا که

توافقنامه ای در بین نبود، فورمن به سناتور اروین گفت: «بعضی از دشواریها خاصه در رابطه با

تصادفات ادعایی وسایط نقلیه رخ داده و یک مشکل روحی پیش آورده است.»

شاه «انقلاب سفید» خود را در رابطه با اصلاحات اقتصادی و اجتماعی در ژانویه ١٩٦٣ (دی ماه

١٣٤١ م) آغاز کرد و یک رفراندم عمومی، برنامه وی را مورد تصویب قرار داد. این انقلاب به نظر

می رسید که پایه قدرت رهبران مذهبی ایران را در چند جبهه مورد تهدید قرار می داد، اصلاحات ارضی

بر نقش آنها به عنوان متولیان اراضی وقفی خاتمه می داد. سکولاریسم، نفوذ آنها را در تعلیم و تربیت

کاهش داده و تساوی حقوق زنان به نظر می رسید که بشدت با اصول اسلامی در تعارض باشد. در

ژوئن (خرداد ماه ١٣٤٢ م) رشد نارضایتی منجر به انفجار شورش در تهران گردید که شاه از آن به

عنوان بهانه ای برای نابود کردن مقاومت آشکار مخالفین سیاسی و مذهبی خود بهره برداری کرد. به

همین خاطر، شاه از این بحران بسیار قوی تر از قبل بیرون آمد .(٢) انقلاب سفید به پیش رفت، انتخابات

برگزار گردید و مجلس در اکتبر سال ١٩٦٣ (مهر ماه ١٣٤٢م)، ٢٩ ماه پس از انحلال آن به وسیله

شاه، بازگشایی گردید.

در این حال ایالات متحده به حرکت خود به منظور کسب اختیارات قضایی انحصاری بر

نیروهایش در ایران ادامه می داد. در مارس ١٩٦٣ (اسفندماه ١٣٤١ م) وزارت خارجه ایران به

١- رامش سنگه وی ٬ آریامهر: شاه ایران (لندن: مک میلان ١٩٦٨ ٬ )صفحات ٢٧٣ تا ٢٧٨ روح اله رمضانی ٬ ”تحول سیاست آمریکا در خاورمیانه“ ٬ ویرجینیا کوارترلی ریویو ٬١٩٦٤ ٬ صفحات ٣٦٣ تا ٣٨٢ نیویورک تایمز ٢٥ ٬ اوت ٬١٩٦٢ ص ٥ روح اله رمضانی ٬ ”تحول . سیاست خارجی ایران “ ٬ میدل ایست جورنال ٬١٩٧٠ ٬ ص ٤ ٢- . ٢ رمضانی ٬ ”تحول سیاست خارجی ایران “ ٬ص ٤٢٦